စိတ်ကူးယဉ်တယ်ဆိုတာ တကယ်တော့ အထူးအဆန်း မဟုတ်ပါဘူး။ ကျွန်တော်တို့အားလုံးဟာ စကားပြောတတ်စအရွယ်ကနေ အခုအချိန်ထိ စိတ်ကူးယဉ်ခဲ့ကြ၊ စိတ်ကူးယဉ်နေကြတာပါပဲ။ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ “ငါဟာ အနာဂါတ်မှာ ရူပဗေဒပညာရှင်တစ်ယောက် ဖြစ်လာမယ်” လို့ အမြဲတမ်း စိတ်ကူးယဉ်တယ်။ ကျွန်တော့်အမေက “ငါ့သားသမီးတွေရဲ့ ဘဝ‌တွေဟာ အနာဂါတ်မှာ ကောင်းစားပါလိမ့်မယ်” လို့ စိတ်ကူးယဥ်တယ်။ ကျွန်တော့်ရဲ့ ချစ်သူကလဲ “ကိုဂျူနဲ့ ငါနဲ့ဟာ သာယာပျော်ရွှင်တဲ့ မိသားစုတစ်ခုကို အတူတကွ တည်ဆောက်နိုင်လိမ့်မယ်” လို့ စိတ်ကူးယဉ်မယ် (မရှိသေးပေမဲ့ပေါ့)။

ပြောရမယ်ဆိုရင် လူတစ်ဦးချင်းစီအလိုက် စိတ်ကူးယဉ်မှုမှာ အကြောင်းအရာနဲ့ ပမာဏသာ ပြောင်းလဲသွားလိမ့်မယ်။ သေချာတာတော့ ပိုက်ဆံမကုန်တဲ့အပြင် လုပ်အားကြီးကြီးမားမား စိုက်ထုတ်စရာ မလိုအပ်တဲ့ ဒီအလုပ်ကို လူတိုင်းက လိုလိုလားလား လုပ်ဆောင်ကြတာပါပဲ။

အဲ့ဒီလိုမျိုး လူတစ်ဦးချင်းစီအလိုက် စိတ်ကူးယဉ်မှုပေါင်းများစွာ ရှိနေကြပေမဲ့ တစ်ချို့တွေမှာတော့ တူညီတဲ့  ဘုံစိတ်ကူးယဉ်မှု‌တွေ ရှိနေကြတယ်။ ဒီလိုဘုံစိတ်ကူးယဉ်မှုကတော့ အပေါ်က ပြောခဲ့တဲ့ တစ်ဦးချင်း စိတ်ကူးယဉ်မှုနဲ့  အရမ်းကွာခြားသလို သူ့ရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုကလဲ လူ့အဖွဲ့အစည်း တစ်ခုလုံးအပေါ်ကို သက်ရောက်နေတယ်။

အခုလက်ရှိ တော်လှန်ရေးဆင်နွှဲ‌နေတဲ့ ပြည့်သူ‌ကာကွယ်ရေး တပ်သားတွေ (ပီဒီအက်ဖ်) ဟာ “ငါတို့အားလုံးက တိုးတက်သော ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ နိုင်ငံတော်သစ်ကို အတူတကွ တည်ထောင်နိုင်လိမ့်မယ်” လို့ ဆိုကြတယ်။ အမေရိကန်နိုင်ငံသားတွေက “လူ့အခွင့်အရေးနဲ့ ဒီမိုကရေစီစံနှုန်းတွေဟာ ကမ္ဘာကြီးအတွက် အရေးကြီးတယ်” လို့ ယူဆကြတယ်။ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တွေဟာ “ငါတို့ဟာ ဘုရားသခင်ရဲ့ လမ်းညွှန်ချက်တိုင်းကို လိုက်နာခဲ့ကြတဲ့အတွက် ငါတို့ သေဆုံးရင် ကောင်းကင်နိုင်ငံတော်မှာ တည်ရှိနေလိမ့်မယ်” လို့ ယုံကြည်ကြတယ်။ မြန်မာကျောင်းသား/သူတွေဟာလဲ “ဒါတို့ပြည်၊ ဒါတို့မြေ” အစချီတဲ့ နိုင်ငံတော်သီချင်းကို သီဆိုကြတယ်။

ဒီနေရာမှာ မြန်မာနိုင်ငံတော်ဆိုတာ ဘာကြီးလဲလို့ မေးလာမယ်ဆိုရင် စာဖတ်သူအနေနဲ့ ကောင်းကောင်းဖြေနိုင်မယ်လို့ ကျွန်တော် မထင်မိဘူး။ မြန်မာနိုင်ငံဆိုတာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ နေထိုင်တဲ့လူတွေ မဟုတ်ဘူး။ တကယ်လို့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ နေထိုင်တဲ့သူတွေက စစ်ဘေးဒဏ်၊ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ဒဏ်တွေ ခံစားရပြီး သေဆုံးပျောက်ကွယ်သွားမယ် ဆိုရင်လဲ မြန်မာနိုင်ငံက ပျောက်ကွယ်မသွားဘူး။ နိုင်ငံတော်အစိုးရဟာ မြန်မာနိုင်ငံကို ကိုယ်စားမပြုဘူး။ အကယ်၍ နိုင်ငံ့အစိုးရအဖွဲ့ဝင် တစ်ယောက်ယောက်က ရောဂါခံစားရလို့ လုပ်ကြံခံရလို့ သေဆုံးသွားမယ် ဆိုရင်လဲ အစိုးရအသစ် တင်မြှောက်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံက ရှိနေအုံးမှာပဲ။

မြန်မာနိုင်ငံဟာ ကျောင်းတွေ၊ ဆေးရုံတွေ၊ အားကစားကွင်းတွေ၊ တရားရုံးတွေ စတဲ့ အခြေခံအဆောက်အအုံတွေမှာလဲ မတည်ရှိဘူး။ အဲ့ဒီအဆောက်အအုံတွေ အားလုံး မီးလောင်ပျက်စီးသွားမယ် ဆိုရင်တောင် အဆောက်အအုံတွေ အသစ်ပြန်ဆောက်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံဟာ ဆက်လက်ရှင်သန်နေအုံးမှာပဲ။ ဒါဆို မြန်မာနိုင်ငံဆိုတာ ဘာကြီးလဲ။

တကယ်တော့ မြန်မာနိုင်ငံဟာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ နေထိုင်တဲ့ လူတွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာ အတူတကွပါဝင်နေတဲ့ စိတ်ကူးယဉ် အရှိတရားတစ်ခုသာ ဖြစ်တယ် ( မြန်မာသဒ္ဒါမှာ နိုင်ငံတော်ဆိုတာကို စိတ္တဇနာမ်လို့ ဖွင့်ဆိုထားတယ် ) ။ သူဟာ လက်ဆုပ်လက်ကိုင် ပြလို့မရ၊ ဒြပ်ထုမရှိ၊ တကယ့်လောကမှာလဲ မတည်ရှိပေမဲ့ တည်ရှိတယ်လို့ ယုံကြည်ခြင်းခံရတဲ့ အရှိတရားတစ်ခု၊ အမှန်တရားတစ်ခုသာ ဖြစ်တယ်။

အဲ့ဒါနဲ့ ဆင်တူတဲ့ စိတ်ကူးယဉ်အကြောင်းအရာတွေကို ဒီဆောင်းပါးထဲမှာပဲ ဆက်ပြီး မြင်နိုင်သေးတယ်။ ကောင်းကင်နိုင်ငံတော်တွေ၊ နိဗ္ဗာန်တွေ၊ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေ၊ ကုမ္ပဏီတွေ စတာတွေဟာ အလွန်များပြားတဲ့ စိတ်ကူးယဉ်အကြောင်းအရာတွေ ဖြစ်ပြီး သူတို့တွေ ကြားမှာ ကျွန်တော်တို့ ရှင်သန်နေရတယ်။ စိတ်ကူးယဉ်ယုံကြည်မှုတွေဟာ ဘုံပိုင်ဆိုင်မှုတစ်ခု ဖြစ်သလို အခြားတစ်ယောက်ဆီ မျှဝေဖို့လဲ အဖွဲ့ဝင်တွေက ဆန္ဒရှိကြတယ်။ ဥပမာအားဖြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာ အတူတကွတည်ရှိနေတဲ့ ဘုံပိုင်ဆိုင်မှုတစ်ခု ဖြစ်သလို အဲ့ဒီပိုင်ဆိုင်မှုကို အခြားသူ‌တွေဆီကိုလဲ လိုလိုလားလား မျှဝေကြတယ်။

အကယ်၍ ဘာသာခြားလူသားတစ်ယောက်က ငါဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာကို ကိုးကွယ်ချင်တယ်။ ဗုဒ္ဓဘာသာရဲ့ တည်ရှိမှုကို ခွဲဝေ ပိုင်ဆိုင်ချင်တယ်လို့ ပြောလာမယ်ဆိုရင်လဲ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေအနေနဲ့ ကြည်ကြည်ဖြူဖြူ ခွင့်ပြုကြမှာပဲ။ ဒါ့အပြင် ဗုဒ္ဓဘာသာရဲ့ တည်ရှိမှုကို အခြားလူတွေဆီ မျှဝေဖို့ တကူးတကတောင် လုပ်ဆောင်ကြအုံးမယ် (သာသနာပြုကြတယ်ဆိုတာ ဒီသဘောပါပဲ)။ အဲ့ဒီလိုပဲ လူမျိုးခြားတစ်ယောက်ယောက်က ”ငါဟာ မြန်မာနိုင်ငံကို ချစ်တယ်၊ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ တည်ရှိမှုကို ခွဲဝေယူချင်တယ်” လို့ ပြောလာမယ် ဆိုရင်လဲ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ လက်ကမ်း ကြိုဆိုမိမှာပဲ။ ဒီလိုမျှဝေပေးလိုတဲ့ ဖြစ်ရပ်နဲ့ ပက်သက်ပြီး သိသာထင်ရှားတဲ့ ဥပမာတစ်ခုကို ကျွန်တော်တင်ပြပါမယ်။

ပထမကမ္ဘာစစ်အတွင်းမှာ ဂျာမနီနိုင်ငံအတွက် ဝင်ရောက်အမှုထမ်းခဲ့တဲ့ လူငယ်တစ်ယောက်က ”ငါတို့ ဂျာမန်လူမျိုးတွေဟာ ရှေးကျတဲ့ အာရိယန်လူမျိုးတွေက နေဆင်းသက်လာတယ်၊ ငါတို့ဟာ အသားလတ်ပြီး ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်ကြတယ်။ ‌ကျန်းမာရေး အထူးကောင်းမွန်ပြီး သန်မာဖျက်လတ်ကြတယ်။ ဒါကြောင့် ငါတို့ဟာ လောကကြီးမှာ အသန်စွမ်းဆုံးလူသား၊ အပြည့်စုံဆုံးလူသားတွေသာ ဖြစ်တယ်” လို့ စိတ်ကူးယဥ်ခဲ့တယ်။ သူ့ရဲ့စိတ်ကူးကို သူ့ရဲ့ နောက်လိုက်အနည်းငယ်ကို မျှဝေပေးခဲ့ပြီး ဂျာမန်လူမျိုးတွေဟာ မြင့်မြတ်တဲ့ လူမျိုးတွေ ဖြစ်ကြောင်း ယုံကြည်အောင် ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့တယ်။

”အသန်စွမ်းဆုံးသူဟာ ရှင်သန်ဖို့ အခွင့်အလမ်းအကောင်းဆုံး ဖြစ်တယ်။ ကောင်းမွန်တဲ့ ဗီဇကို ရရှိဖို့ ကောင်းမွန်တဲ့ ဗီဇအချင်းချင်း ပေါင်းစပ်ရမယ်။ ရှေးဦးအာရိယန်လူမျိုးတွေဟာ အာရှဘက်ကို ခြေဆန့်ပြီး ဒေသခံလူမျိုးတွေနဲ့ ရောယှက်ခဲ့ကြတဲ့အတွက် သူတို့ရဲ့ မျိုးရိုးဗီဇတွေဟာ အားနည်းလာကြတယ်။ ဂျာမန်လူမျိုးတွေကတော့ အာရိယန်လူမျိုးစစ်စစ်တွေ ဖြစ်ကြတာကြောင့် ဒီဗီဇကို အားမနည်းသွားစေဖို့ ထိန်းသိမ်းကာကွယ်ရမဲ့ တာဝန်ဝတ္တရားရှိနေတယ်။” ဆိုတဲ့ ဘက်လိုက်တဲ့ ဇီဝဗေဒပညာရှင်တွေရဲ့ အယူအဆတွေဟာ ဒီလူငယ်လေးရဲ့ စိတ်ကူးကို မြေတောင်မြှောက်ပေးလိုက်တယ်။

ဒီလူငယ်လေးရဲ့ စိတ်ကူးယဉ်မှုကို သဘာဝတရားကြီးကပါ ထောက်ခံနေသယောင်ယောင် ပြောဆိုခဲ့ကြတယ်။ ရလဒ်ကတော့ တချို့က သိကြမှာပါ။

ဒီလူငယ်လေးက ”လောကကြီးဟာ ယှဉ်ပြိုင်မှုတွေနဲ့ ပြည့်နှက်နေပြီး အသန်စွမ်းဆုံးသူတွေသာ ရှင်သန်ခွင့် အုပ်စိုးခွင့် ရသင့်တယ်။ ဂျာမန်လူမျိုးတွေဟာ အသန်စွမ်းဆုံးလူသား အပြီးပြည့်စုံဆုံး လူသားတွေ ဖြစ်တာကြောင့် ကမ္ဘာကြီးကို အုပ်စိုးသင့်၊ သဘာဝတရားကြီးကို ထိန်းသိမ်းကာကွယ်သင့်တယ်။” လို့ ကြွေးကြော်ခဲ့တယ်။ ဒီကြွေးကြော်စကားကို နာဇီပါတီဝင်တွေကနေ တစ်ဆင့် ဂျာမန်ပြည်သူလူထုတစ်ရပ်လုံးကို မျှဝေပေးခဲ့တယ်။ ကမ္ဘာကြီးကို မျှဝေပေးဖို့ စီစဉ်ရာမှာတော့ ပြင်းထန်တဲ့ ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်မှုတွေ ကြုံတွေ့ခဲ့ရပြီး ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးကို ဖြစ်ပွားစေခဲ့တယ်။

ဒီလူငယ်လေးကတော့ စိတ်ကူးယဉ်ကောင်းတဲ့၊ အပြောအဟောကောင်းတဲ့၊ ထူးချွန်ထက်မြက်တဲ့ ဟစ်တလာသာဖြစ်တယ် (သူ့ရဲ့ အစွန်းရောက်မှုတွေကို ဘေးဖယ် စဉ်စားလိုက်မယ်ဆိုရင်တော့ ဟစ်တလာက လူတော်တစ်ယောက်ဆိုတာ ငြင်းလို့ရမှာမဟုတ်ဘူး)။

လက်တွေ့ဘဝမှာတော့ ဒီလိုမျှဝေမှုတွေ အများကြီး တွေ့ရမှာပါ။ မဲဆွယ်စည်းရုံးမှုတွေ၊ သာသနာပြုမှုတွေ၊ ဟောပြောပွဲတွေဟာ ဒီလိုမျှဝေမှုတွေ သက်သက်ပဲလို့ ကျွန်တော်သေချာပြောနိုင်တယ်။

နောက်ပြီး ဒီလိုအကြောင်းအရာတွေ ဘုံစိတ်ကူးယဉ်မှုတွေဟာ လူ့အဖွဲ့အစည်းနဲ့ တစ်သားတည်းဖြစ်နေတဲ့အတွက် လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ အခြေခံအုတ်မြစ်တွေ ဖြစ်တဲ့အတွက် ဒါကို စိတ်ကူးယဉ်မှုသက်သက်ပဲ လို့တောင် ကျွန်တော်တို့ သတိမပြုမိနိုင်ကြတော့ဘူး။

တကယ့် အရှိတရားလို့ပဲ ခံယူကြတော့တယ်။ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ လူတစ်ယောက်ကို  ”မြန်မာနိုင်ငံဆိုတာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ နေထိုင်တဲ့ လူသားတွေရဲ့ ပူးပေါင်းစိတ်ကူးယဉ်မှုသက်သက်ပဲ” လို့ သွားပြောလိုက်ရင် ကျွန်တော့်ကို နားမလည်တဲ့ အကြည့်နဲ့ ပြန်ကြည့်လိမ့်မယ်။ အဲ့လိုပဲ အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်တွေကို ”အလ္လာ ဆိုတာ တကယ် မဟုတ်ဘူး၊ မင်းတို့ အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်‌တွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာပဲ တည်ရှိနေတာ” လို့ သွားပြောလိုက်မယ်ဆိုရင် ကျွန်တော့်အနေနဲ့ ဒေါသတကြီးတိုက်ခိုက်မှုကို ကြုံတွေ့ရနိုင်တယ်။

ဒါကို ဥပမာပေးရရင် ကျွန်တော်အပါအဝင် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ လက်ရှိလူ့အဖွဲ့အစည်းတွေ (အထူးသဖြင့် ဘာသာတရား) ဟာ အရုပ်မတစ်ရုပ်ကို သားသမီးအဖြစ် ပိုက်ထားတဲ့ အရူးမတစ်ယောက်နဲ့ ဆင်တူတယ်။

ကျွန်တော်တို့ကသာ ”အဲ့ဒီအရုပ်မက နင့်ရဲ့တကယ့်သားသမီးမဟုတ်ဘူး” လို့ အရူးမကို ပြောလိုက်မယ်ဆိုရင် အရူးမဟာ ကျွန်တော်တို့ကို ”ငါ့သားသမီးအကြောင်း လျှောက်မပြောကြနဲ့” လို့ ပြန်လည်တုံ့ပြန်လိမ့်မယ်။ အကယ်၍ အရူးမရဲ့ လက်ထဲက အရုပ်ကို လုယူလိုက်မယ် ဆိုရင်တော့ အရူးမဟာ ပြင်းပြင်းထန်ထန် တိုက်ခိုက်လိမ့်မယ်။

အရူးမနဲ့တူတဲ့ ကျွန်တော်တို့တွေဟာ အရုပ်နဲ့တူတဲ့ စိတ်ကူးယဉ် ယုံကြည်မှုတွေနဲ့ အသားကျလာခဲ့တာ အတော်ကြာခဲ့ပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက် ဒီအရာတွေကို ဖက်တွယ်နေကြတယ်။ ဒီအရာတွေကို ဖက်တွယ်ထားသလို ဒီအရာတွေက တကယ်မတည်ရှိပါဘူးလို့ ဝေဖန်ထောက်ပြမယ် ဆိုရင်လဲ လုံးဝလက်ခံနိုင်ကြမှာ မဟုတ်ဘူး။

တကယ်လို့ အဲ့ဒီအရာတွေကိုသာ လုယူလိုက်မယ်ဆိုရင်တော့ ပြင်းထန်တဲ့ ခုခံကာကွယ်မှုတွေကို ကြုံရမှာပဲ။ အာဏာရှင်တွေဟာ ”ငါတို့ဟာ ပြည်သူလူထုကို အုပ်ချုပ်သင့်တယ်” ဆိုတဲ့ စိတ်ကူးယဉ် အကြောင်းအရာကို ဖက်တွယ်ထားကြတယ်။ အဲ့ဒီစိတ်ကူးယဉ်မှုကို လုယူလိုက်မယ်၊ တစ်နည်း အာဏာရှင်တွေရဲ့ တည်ရှိမှုကို ခြိမ်းခြောက်မှု ပြုလိုက်မယ်ဆိုရင် သူတို့အနေနဲ့ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကာကွယ်ကြမယ်။ လိုအပ်လာရင် တပ်သားတွေ သံချပ်ကာတပ်တွေ ဗုံးကြဲလေယာဉ်တွေပါ အသုံးပြုသွားမယ် ဆိုတဲ့အထိပေါ့။

နောက်ဆုံးအနေနဲ့ ဒီလို စိတ်ကူးယဉ်ယုံကြည်မှုတွေဟာ လူတွေအတွက် တကယ်လိုအပ်သလားလို့ မေးစရာရှိတယ်။ ကျွန်တော်အနေနဲ့ကတော့ ”စိတ်ကူးယဉ်ယုံကြည်မှုတွေဟာ တစ်ဦးချင်းဖြစ်တည်မှုမှာ လုံးဝမလိုအပ်ဘူး။ ဒါပေမဲ့ သူတို့ဟာ လူ့အဖွဲ့အစည်းကို တည်ဆောက်ထားကြတဲ့အတွက် လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွက် အရေးပါတယ် ” လို့ ဖြေချင်တယ်။

အကယ်၍ စာဖတ်သူက သင်္ဘောပျက်ပြီး ကျွန်းတစ်ကျွန်းပေါ်မှာ သောင်တင်နေခဲ့မယ် ဆိုပါစို့။

စာဖတ်သူ အနေနဲ့ ဘာမှစားစရာမရှိဘူး၊ နေထိုင်စရာ အဆောက်အအုံတွေလဲ မတွေ့ရဘူး။ ဒါပေမဲ့ အနားမှာ ဂဏန်းအကောင်လေးတွေ၊ ပုစွန်လေးတွေ၊ ငါးလေးတွေ တွေ့နေရမယ်။ ဒါဆိုရင် စာဖတ်သူအနေနဲ့ ဘာကို ရွေးချယ်မလဲ။

အဲ့ဒီတိရစ္ဆာန်တွေကို ဖမ်းယူသတ်ဖြတ်ပြီး ဝမ်းရေးအတွက် ဖြေရှင်းမလား၊ ဗုဒ္ဓဘာသာရဲ့ အဆုံးအမ ငါးပါးသီလထဲက ပါဏာတိပါတာကိုပဲ ဆောက်တည်မလား။

အကယ်၍ စာဖတ်သူက ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်ဖြစ်ပြီး ထာဝရဘုရားသခင်အပေါ် အကြွင်းမဲ့ ယုံကြည်မှုရှိမယ် ဆိုရင်လဲ ရွေးချယ်စရာ ၂ ခုရှိတယ်။ ဒီကျွန်းပေါ် သောင်တင်လာတာက ဘုရားသခင်ရဲ့ အလိုတော်တစ်ခု ဖြစ်တဲ့အတွက် ဒီအလိုတော်အတိုင်း ဒီလိုပဲ ပိတ်မိနေမှာလား။ ဒါမှမဟုတ် ဒီအတိုင်း သေဆုံးသွားတာထက် ကြိုးစားရင်း သေဆုံးတာက ပိုပြီး ခံသာတယ်ဆိုပြီး လွတ်မြောက်ဖို့ ကြိုးစားမလား (ဖြစ်ရပ်တိုင်းဟာ ဘုရားသခင်က စီစဉ်တယ်၊ ဘုရားသခင်ရဲ့ အလိုတော်ကြောင့်သာ ဖြစ်တယ်လို့ ခရစ်ယာန်ဘာသာတရားက ယုံကြည်တယ်)။

ဒီမေးခွန်းတွေကို ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် ဖြေကြည့်ခြင်း စဉ်းစားကြည့်ခြင်းကနေ ”တစ်ဦးချင်း ဖြစ်တည်မှုမှာ မလိုအပ်ဘူး” ဆိုတဲ့ ကျွန်တော့်ရဲ့ အဖြေကို နားလည်မှာပါ။ ဒါကြောင့် ထပ်ပြီးရှင်းမပြတော့ပါဘူး။

စိတ်ကူးယဉ်အရှိတရားတွေဟာ လူ့အဖွဲ့အစည်းကို တည်ဆောက်ထားတယ်။ အခုလက်ရှိ နိုင်ငံတော်တွေ၊ ကုမ္ပဏီတွေ၊ အဖွဲ့အစည်းတွေ၊ ဘာသာတရားတွေ စတာတွေဟာ စိတ်ကူးယဉ်မှုတစ်ခု ဖြစ်သလို အလွန်အင်အားကောင်းတဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းတွေလဲ ဖြစ်ကြတယ်။ ဒီလူ့အဖွဲ့အစည်းတွေမှာ ရှိတဲ့ လူသားတစ်ဦးတစ်ယောက်ချင်းစီမှာ မတူညီတဲ့ စရိုက်တွေ၊ ခန္ဓာကိုယ် တည်ဆောက်ပုံတွေ၊ တစ်ကိုယ်ရည် နှစ်သက်မှုတွေ ရှိနေမယ်ဆိုရင်တောင် သူတို့အားလုံးဟာ ဒီအဖွဲ့အစည်းထဲမှာ အတူတကွ အလုပ်လုပ်နိုင်ကြတယ်။ တစ်ယောက်က ကော်ဖီကြိုက်ပြီး တစ်ယောက်က လက်ဖက်ရည် သောက်တတ်မယ်။ တစ်ယောက်က ဘောလုံးသမားဖြစ်ပြီး ‌အခြားတစ်ယောက်က ရေကူးချန်ပီယံ ဖြစ်မယ်။ တစ်ယောက်က အေးအေးဆေးဆေး နေတတ်ပြီး နောက်တစ်ယောက်က‌ ပျော်ပျော်နေတတ်မယ်။

တစ်ယောက်က ဝှေးစေ့ ၂ လုံးပါတဲ့ ယောကျာ်းတစ်ယောက်ဖြစ်ပြီး တစ်ယောက်က သားအိမ်ပါတဲ့ မိန်းမတစ်ယောက်ဖြစ်မယ်။ ဘယ်လိုပဲ မတူညီမှုတွေပဲ ရှိနေပါစေ၊ သူတို့ဟာ စိတ်ကူးယဉ်ယုံကြည်မှုတစ်ခုရဲ့ အဖွဲ့ဝင်တစ်ယောက် ဖြစ်နိုင်တယ်။ စိတ်ကူးယဉ်မှုကို ခွဲဝေပိုင်ဆိုင်နိုင်တယ်။ တစ်နည်းအားဖြင့် စိတ်ကူးယဉ်ယုံကြည်မှုဟာ လူ့အဖွဲ့အစည်းကို တည်ဆောက်ရာမှာနဲ့  ကြီးမားအောင် ပြုလုပ်ရာမှာ အောင်မြင်မှုရှိတယ်။ မယုံနိုင်စရာကောင်းလောက်အောင် စည်းရုံးနိုင်စွမ်း ကောင်းတယ်ပေါ့။ တကယ်လို့ စိတ်ကူးယဉ်ယုံကြည်မှုသာ မရှိရင် ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းကို တည်ဆောက်ဖို့၊ တိုးတက်ကြီးမားအောင် လုပ်ဖို့ဆိုတာ မဖြစ်နိုင်လောက်ဘူး။

ဥပမာပေးရရင် အမေရိကန်နိုင်ငံဟာ လူဖြူတွေ၊ ပညာရှင်တွေချည်းပဲ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုမဟုတ်ဘူး။

သူဟာ ကမ္ဘာအရပ်ရပ်ကလာတဲ့ မတူညီတဲ့ လူသားတွေ စုပေါင်းတည်ဆောက်ထားတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုသာဖြစ်တယ်။ ဒီလို မတူညီတဲ့ လူသားတွေ စုပေါင်းအလုပ်လုပ်လိုက်ကြတာ၊ အမေရိကန်နိုင်ငံဟာ ကမ္ဘာ့အလယ်မှာ မဟာအင်အားကြီး နိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်နေတယ်။ အမေရိကန်နိုင်ငံရဲ့ အင်အားကို အမေရိကန်ဒေါ်လာတစ်ခုတည်းပဲ ကြည့်ပြီး ဆုံးဖြတ်လို့ရတယ်။

နောက်ပြီးတော့ ကျွန်တော်တို့အားလုံးဟာ ဒီစိတ်ကူးယဥ်မှုနဲ့ တည်ဆောက်ထားတဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းထဲမှာပဲ မွေးဖွားကြီးပျင်း လာခဲ့ကြတဲ့အတွက် ဒါတွေကို တွန်းလှန်ဖို့ဆိုတာ မဖြစ်နိုင်ဘူး။ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ ”မြန်မာနိုင်ငံငွေကြေး ကျပ်ဟာ စိတ်ကူးယဉ်မှုသာ ဖြစ်တယ်” ဆိုပြီး ငွေကြေးအပေါ်ကို ယုံကြည်မှုမရှိတော့ဘူးဆိုရင် နောက်နေ့မှာ ကျွန်တော်ကြိုက်တဲ့ ကော်ဖီကို သောက်နိုင်မှာ မဟုတ်တော့ဘူး။

ဒီငွေကြေးတွေကို မယုံကြည်တော့၊ အသုံးမပြုတော့တဲ့အတွက် ကော်ဖီထုပ်ကိုလဲ ဝယ်ယူနိုင်မှာ မဟုတ်တော့ဘူး။ ဒါမှမဟုတ် ကျွန်တော့်အနေနဲ့ ”မြန်မာနိုင်ငံဆိုတာ တကယ်မရှိဘူး” လို့ သူငယ်ချင်းတွေကို ပြောလိုက်မယ်ဆိုပါစို့။ 

ကျွန်တော်ဟာ လူ့အဖွဲ့အစည်းကနေ ဖယ်ထုတ်ခံရမယ်၊ နေ့ရက်တိုင်းကိုလဲ အထီးကျန်ဆန်စွာ ဖြတ်သန်းရမယ်ဆိုတာ ‌ကျိန်းသေပါတယ်။ အဲ့ဒီလိုပဲ ”Organization တွေ Institute တွေဟာ ဘာမှမဟုတ်ဘူး၊ စိတ်ကူးယဉ်တာ သက်သက်ပဲ” လို့ ဆိုလိုက်ရင်တော့ တစ်ပတ်အတွင်း ကျွန်တော်အလုပ်ထုတ်ခံရမှာ အသေအချာပဲ။

နောက်ဆုံးအနေနဲ့ကတော့ စိတ်ကူးယဉ်မှုဆိုတာ စိတ်ထဲမှာပဲရှိနေပေမဲ့ လက်တွေ့လူ့အဖွဲ့အစည်းကို ပုံဖော် တည်ဆောက်နေတယ်။

နောင်အနာဂါတ်ကို ကျွန်တော်မသိနိုင်ပေမဲ့ အခုလက်ရှိ လူ့အဖွဲ့အစည်းတွေဟာ စိတ်ကူးယဉ်ယုံကြည်မှုသာ မရှိရင် ပြိုလဲပျက်စီးသွားလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်တော်အသေအချာ ပြောနိုင်တယ်။ 

Written by – Julian Htet Aung
Edited by – Khant Wutyee Htet

©️ 𝟮𝟬𝟮𝟯-𝟮𝟬𝟮𝟰 | 𝗙𝗮𝗰𝘁 𝗛𝘂𝗯 𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

#Fact_Hub #Editorial #Belief #Article #Religious #Analysis

ဘာသာရေးနှင့် သိပ္ပံ – အပိုင်း (၂)

– အယ်ဒီတာ့အာဘော်

―――――――

လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း ၂၆၀၀ လောက်က ဟိမဝန္တာတောင်ခြေက မထင်မရှားနိုင်ငံငယ်လေးတစ်ခုရဲ့ တော်ဝင်မင်းသားတစ်ပါးဟာ “ငါဟာ လောကကိုအကုန်အစင်သိမြင်နားလည်ခဲ့ပြီ၊ ဒါ့အပြင် လောကကနေ လွတ်မြောက်ရာလမ်းကိုလဲ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီ” လို့ ကမ္ဘာကြီးကို ကြွေးကြော်ခဲ့တယ်၊ အခုအချိန်မှာတော့ အဲ့ဒီမင်းသားကို သိဒ္ဓတ္ထဂေါတမ (သို့) ဗုဒ္ဓ လို့ ကျွန်တော်တို့ သိနေကြပြီ။

သိဒ္ဓတ္ထကြွေးကြော်ခဲ့တဲ့ လောကကို အကုန်အစင်သိမြင်နားလည်တယ်နဲ့ လောကကနေ လွတ်မြောက်ရာလမ်းကို ရှာဖွေတွေ့ရှိတယ်ဆိုတဲ့ အချက် ၂ ချက်ဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာရဲ့ ဦးတည်ရာလမ်း‌ကြောင်းကို ထင်ထင်ရှားရှား ချမှတ်ပေးထားတယ်။

ပထမအချက်၊ ဗုဒ္ဓဟာ လောက (ရုပ်လောက) ကို အကုန်အစင် သိမြင်ပြီးပြီလို့ ဆိုတဲ့အတွက် လောကအကြောင်းကို ထပ်မံ စိတ်ဝင်စားမှုမရှိတော့ဘူး။ ဒါကြောင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေအတွက် လမ်းကြောင်းချမှတ်ရာမှာ လောကဆိုင်ရာကိစ္စ (လောကီ) ကို တတ်နိုင်သလောက် ဘေးဖယ်ထားခိုင်းတယ်။ ဒုတိယအချက်၊ သူကိုယ်တိုင် လောကကနေလွတ်မြောက်ရာကို ရှာဖွေတွေ့ရှိပြီးသားဖြစ်တဲ့အတွက် လွတ်မြောက်ရေးကိုပဲ ဦးစားပေးခိုင်းတာတွေ့ရတယ်၊ ဝင်္ကပါထဲကထွက်မယ့်လမ်းကြောင်းကို သိနေပြီဆိုရင် ဝင်္ကပါထဲမှာ ဘာလို့ အချိန်ကုန်ခံ၊ အပင်ပန်းခံ ထပ်ပိတ်မိနေဦးမှာလဲ ဆိုသလိုပေါ့။ 

ဒီအချက် ၂ ချက်ကြောင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်သူတွေဟာ လောကအကြောင်းကို စိတ်ဝင်တစား လေ့လာစရာမလိုအပ်ဘူး၊ သူတို့အနေနဲ့ လွတ်မြောက်ရာလမ်း (နိဗ္ဗာန်) ကိုရှာဖွေတွေ့ရှိဖို့သာ အရေးကြီးတယ်။ ခရစ်ယာန်ဘာသာကို အသေအချာ မလေ့လာဖူးဘူးပေမဲ့ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တွေအတွက်လဲ ကောင်းကင်နိုင်ငံတော်ကို ဝင်ခွင့်ရရှိရေးဟာ အရေးကြီးဆုံးဖြစ်လိမ့်မယ်လို့ ကျွန်တော်ယူဆတယ်။

ဒါကြောင့် ဘာသာတရားအားလုံးဟာ ရုပ်လောကထက် ရုပ်နယ်လွန်လောကကို ပိုအလေးထားတယ်လို့ ကောက်ချက်ချလို့ရတယ် (နိဗ္ဗာန်၊ ကောင်းကင်နိုင်ငံတော်၊ ဂျန္နက် စတဲ့ အကြောင်းအရာတွေဟာ ဆောင်းပါးတစ်ခုတည်းနဲ့ ဖော်ပြလို့မရလို့ ရုပ်နယ်လွန်လောကလို့ပဲ ဒီနေရာမှာ သုံးနှုန်းပါ့မယ်)။

သူတို့ဟာ ရုပ်နယ်လွန်လောကကိုပဲ အလေးပေးလို့ ရုပ်လောကအကြောင်း ဘာမှမသိတာတော့မဟုတ်ဘူး၊ ရုပ်လောကအကြောင်း အကုန်အစင်သိနေကြပြီးသားလို့ သူတို့အားလုံးက ဝန်ခံထားကြတယ်။

ဒါနဲ့ပတ်သက်ပြီး ကိုယ်ပိုင်အ‌တွေ့အကြုံတစ်ခုကို ကျွန်တော်တင်ပြပါ့မယ်။

ကျွန်တော့်ရဲ့ တပည့်ဟာ ကျွန်တော့်ကို သူတို့ရဲ့ ကျမ်းစာ (ခရစ်ယာန်သမ္မာကျမ်း) ကို လေ့လာဖို့ တစ်ခါက တိုက်တွန်းဖူးပါတယ်။ ဒီလိုတိုက်တွန်းတဲ့အခါ ကျွန်တော်က ”လောကကြီးအကြောင်းလောက် ဘယ်အရာမှ ငါ အဲ့လောက် စိတ်မဝင်စားဖြစ်ဘူး၊ အဲ့ဒါကြောင့် သိပ္ပံနဲ့ ရူပဗေဒ ၂ ခုတည်းကိုပဲ အလေးထားလေ့လာဖြစ်တယ်” လို့ ပြန် တုံ့ပြန်ဖြစ်ပါတယ်။

အဲ့ဒီအခါ သူက “ကျမ်းစာက အကုန်ပါပြီးသားလေ ဆရာ၊ လောကမှာရှိသမျှ အကြောင်းအရာတိုင်းကို ရှင်းပြထားတယ်၊ ကျမ်းစာက တအားနက်နဲတယ်” လို့ ဆက်ပြောပါတယ်။

ကျွန်တော့်ရဲ့ တပည့်အနေနဲ့ အဖဘုရားသခင်ဟာ လောကအပါအဝင် အရာရာတိုင်းကို ဖန်ဆင်းထားတယ်၊ ဒါကြောင့် ဘုရားသခင်ရဲ့ နှုတ်ကပတ်တော်တွေ ရေးသားထားတဲ့ သမ္မာကျမ်းစာ (ဓမ္မဟောင်း/ဓမ္မသစ်) ဟာ လောကကြီးတစ်ခုလုံးရဲ့ အကြောင်းအရာတွေကို ရှင်းပြနိုင်တယ်လို့ ယုံကြည်ထားတာကို တွေ့ရတယ်။

ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေမှာလဲ တူညီတဲ့ ဖြစ်ရပ်ကို ကျွန်တော်မြင်တွေ့ရတယ်။ ဗုဒ္ဓဟာ သဗ္ဗညုတရွှေဉာဏ်တော်ပိုင်ရှင် ဖြစ်တဲ့အတွက် အရာရာကို အစေ့အလပ်မရှိ သိနားလည်ထားတယ်၊ ဒါကြောင့် ဗုဒ္ဓဟောကြားတဲ့ ဓမ္မတရားတော်တွေဟာ (လောကအပါအဝင်) အရာရာတိုင်းကို ရှင်းပြနိုင်တယ်၊ အထူးသဖြင့် အဘိဓမ္မာကျမ်းဟာ လောကကြီးရဲ့ အလုပ်လုပ်ပုံကို ရှင်းပြတဲ့ကျမ်းလို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေက ယုံကြည်ကြတယ်။

ဘာသာတရားအားလုံးဟာ လောကအကြောင်း သူတို့သိထားပြီးသား နားလည်ထားပြီးသားလို့ ယုံကြည်ကြတဲ့အတွက်၊ သူတို့ရဲ့အသိပညာဟာ လုံလောက်တယ်လို့ ယုံကြည်ကြတဲ့အတွက် ဆက်လက်လေ့လာမှုတွေ သုတေသနတွေ မလုပ်ကြဘူး၊ ဒါကြောင့်လဲ ဘယ်ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုန်းတော်ကြီးကတော့ဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို အချိန်ခဏလေးနဲ့ ရောက်နိုင်မဲ့ နည်းလမ်းကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီ၊ ဘယ်ဆရာတော်ကတော့ဖြင့် သံသရာလည်ပတ်နေတဲ့ လမ်းကြောင်းတွေကို အသေးစိတ်တွက်ချက်နိုင်ခဲ့ပြီ၊ ဘယ်ကျမ်းပြုစုသူကတော့ဖြင့် အဘိဓမ္မာကျမ်းထဲက တွင်းနက်အကြောင်း လျှို့ဝှက်ချက်တွေကို ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပြီဆိုပြီး ကျွန်တော်တို့တစ်ခါမှ မကြားဖူးကြဘူး။

ခရစ်ယာန်ဘာသာမှာဆိုရင်လဲ ဘယ်လို ဘုန်းတော်ကြီးကမှ ကမ္ဘာဦးဥယျာဉ်ကို တူးဖော်မှုပြုလုပ်တာ၊ ကောင်းကင်နိုင်ငံတော်ရဲ့ တည်နေရာကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ဖို့ ကြိုးစားတာ၊ ဖန်ဆင်းရှင်ဘုရားသခင်ရဲ့ တည်ရှိမှုကို သုတေသနပြုတာ စတာတွေကို ပြုလုပ်ကြမှာမဟုတ်ဘူး၊ သူတို့အနေနဲ့ သမ္မာကျမ်းစာ (ဓမ္မဟောင်း/ဓမ္မသစ်) ဟာ အရာအားလုံးအတွက်ဖြစ်တယ်၊ အရာအားလုံးကိုရှင်းပြဖို့အတွက် လုံလောက်မှုရှိတယ်လို့ ယုံကြည်ထားကြတဲ့အတွက် ဒီလိုလုပ်ရပ်တွေဟာ အချိန်ဖြုန်းခြင်းသက်သက်လို့ ယူဆကြတယ်။

တစ်ဖက်က သိပ္ပံကတော့ တမူထူးခြားစွာနဲ့ လောကအကြောင်းကို မသိနားမလည်သေးပါဘူးလို့ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းဝန်ခံထားတယ်။ ရူပဗေဒပညာရပ်မှာ အက်တမ်ရဲ့ အတွင်းပိုင်း တည်ဆောက်ပုံကို အသေးစိတ် နားလည်နေကြပြီဆိုပေမဲ့ ‌ကွမ်တမ်နဲ့ နှိုင်းရသီအိုရီကို ဘယ်လိုညှိယူရမလဲဆိုတာ ဘယ်ပညာရှင်မှမသိကြသေးဘူး။ ၂၀၁၉ မှာ တွင်းနက်ရဲ့ ဓါတ်ပုံကို ရိုက်ယူနိုင်ခဲ့ပေမဲ့ တွင်းနက်ထဲမှာ ဘာတွေဖြစ်ပျက်နေလဲဆိုတာ ဘယ်လို နက္ခတ္တဗေဒပညာရှင်မှ မသိနိုင်ကြသေးဘူး။ ဇီဝဗေဒပညာရပ်ဟာ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှု သီအိုရီနဲ့အတူ သက်ရှိမျိုးစိတ်တွေရဲ့ သမိုင်းကို ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပြီဆိုပေမဲ့ အသက်ဇီဝ ဘယ်လိုဖြစ်တည်လာသလဲဆိုတာကို အခုထိ ရေရေရာရာ နားမလည်ကြသေးဘူး။

ဘောဂဗေဒပညာရပ်မှာ သီအိုရီပေါင်းများစွာ ထွက်ရှိနေပေမဲ့ စီးပွားရေးပျက်ကပ်ကြုံလာတိုင်း၊ စတော့ဈေးကွက် ပူဖောင်းပေါက်ကွဲတိုင်း လုပ်ထုံး‌လုပ်နည်းတွေဟာ အမြဲပြောင်းလဲနေဆဲပဲ။ ဘောဂဗေဒပညာရပ်နဲ့ ပက်သက်လို့ အားလုံးကို သိနားလည်ထားသူ စကားအကုန်ပြောနိုင်သူဆိုတာ အခုထိမရှိသေးဘူး။ (ဘောဂဗေဒပညာရပ်ဟာ သိပ္ပံနည်းကျစူးစမ်းလေ့လာမှုတွေကို အသုံးပြုထားတဲ့ လူမှုသိပ္ပံဘာသာရပ်ခွဲတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။) ဒီလိုမသိနားမလည်ဘူးလို့ ဝန်ခံထားတဲ့အတွက် သိနားလည်အောင် အပတ်တကုတ် ကြိုးစားလေ့လာကြတယ်။ သိပ္ပံပညာရဲ့ ဦးတည်ရာဟာ လောကကို အကောင်းဆုံးရှင်းပြနိုင်ဖို့သာဖြစ်တယ်၊ ဒီဦးတည်ချက်အရ အရာရာတိုင်းကို ရှင်းပြနိုင်တဲ့၊ အရာရာတိုင်းကို နားလည်နိုင်တဲ့အထိ သိပ္ပံဟာ ကြိုးစားအားထုတ်သွားလိမ့်မယ်။

ဥပမာအားဖြင့် ကျွန်တော်ကိုင်တဲ့ ရူပဗေဒသင်ရိုးစာအုပ်ရဲ့ နောက်ဆုံးစာမျက်နှာ၊ နောက်ဆုံးစာကြောင်းမှာ အောက်ကအတိုင်း ရေးသားထားတယ်။

“အမှုန်ရူပဗေဒနဲ့ စကြဝဠာဗေဒတို့ ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံကြတဲ့ဖြစ်ရပ်တွေမှာ အခုထိမဖြေနိုင်သေးတဲ့ မေးခွန်းတွေ အများကြီး ရှိနေသေးတယ်၊ ဒီ‌မေးခွန်းတွေရဲ့ အဖြေတွေကို ရှာဖွေခြင်းက ကျွန်တော်တို့လူသားမျိုးစိတ်ရဲ့ အကြီးကျယ်ဆုံးစွန့်စားမှုတွေထဲက တစ်ခုအဖြစ် နောက်ပိုင်းမှာ ကြုံတွေ့လာရလိမ့်မယ်။”

စာအုပ်ကို ပြုစုသူ ပညာရှင်က သိပ္ပံအသိုင်းအဝိုင်းတစ်ခုလုံးအနေနဲ့ မသိနားမလည်တာတွေ ရှိနေသေးကြောင်း၊ သိအောင် ကြိုးစားအားထုတ်ရမှာဖြစ်ကြောင်း ရေးသားထားတယ်။

ဒါနဲ့ ပတ်သက်ပြီး နောက်ထပ် ဥပမာဖြစ်ရပ်တစ်ခုကို တင်ပြပါ့မယ်၊ လွန်ခဲ့တဲ့ ၂၀ ရာစုလောက်မှာ ရူပဗေဒပညာရှင်တွေဟာ အရာရာတိုင်းကိုသိနေပြီ၊ နားလည်နေပြီလို့ ထင်ခဲ့ကြတယ်၊ အီလက်ထရွန်ရဲ့ ဆန့်ကျင်မှုန် ပိုစီထရွန်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိပြီးနောက် ရူပဗေဒပညာရပ်ဟာ ဆုံးခန်းတိုင်တော့မယ်၊ လေ့လာစရာ ထပ်မရှိတော့ဘူး၊ သုတေသနတွေ ထပ်မလိုအပ်တော့ဘူးလို့ ယုံကြည်လာကြတယ်။ နိုဘယ်ဆုရှင်မက်စ်ဘွန်းဆိုရင် “ကျွန်တော်တို့သိတဲ့ ရူပဗေဒဟာ ခြောက်လအတွင်းမှာ အပြီးသတ်တော့မယ်” လို့တောင် ၁၉၂၈ မှာ ပြောဆိုခဲ့ဖူးတယ်။

ဒါပေမဲ့လဲ မျူယွန်၊ ပိုင်ယွန်၊ နယူထရီနို၊ စတဲ့ အမှုန်အသစ်တွေကို ဆက်တိုက်ထောက်လှမ်းမိလာတာနဲ့အတူ သူတို့သိတဲ့ လောကရဲ့ အကြောင်းဟာ အဆုံးမဟုတ်ဘဲ အခုမှ အစသာဖြစ်နေတယ်ဆိုတာ နားလည်လာကြတယ်။

ဒီလိုနည်းနဲ့ လောကအကြောင်း ဆက်ပြီး အဖြေရှာခဲ့လိုက်တာ အခုချိန်ထိ ရူပဗေဒဟာ မပြီးဆုံးနိုင်သေးဘူး။ ကျွန်တော်ကတော့ ရူပဗေဒပညာရပ်ဟာ အရာရာတိုင်းရဲ့သီအိုရီ (TOE – Theory Of Everything) ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိသွားရင်တောင် စူးစမ်းလေ့လာမှုတွေ ရပ်တန့်သွားမှာမဟုတ်ဘူးလို့ ယူဆမိတယ်။ ရူပဗေဒလိုပဲ ဇီဝဗေဒ၊ အာရုံကြောသိပ္ပံ၊ စကြဝဠာဗေဒ၊ နက္ခတ္တဗေဒ၊ ဘူမိဗေဒ၊ စိတ်ပညာ၊ ဘောဂဗေဒ စတဲ့ သဘာဝသိပ္ပံ၊ လူမှုသိပ္ပံပညာရပ်တိုင်းဟာ လောကကို အကောင်းဆုံးရှင်းပြနိုင်တဲ့အထိ ‌ချီတက်သွားလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်တော်သေချာပြောနိုင်တယ်။

အဆုံးသတ်ရရင်တော့ ဦးတည်ရာဆိုတာ အခြေခံခြင်းအပေါ်မှာ မူတည်တယ်၊

ကျွန်တော့်ရဲ့ Fact Hub Myanmar Organization ဟာ အချက်အလက်မှန်ကန်တိကျမှု၊ ခိုင်လုံမှု၊ ယုံကြည်စိတ်ချရမှုကို အခြေခံတဲ့အတွက် အချက်အလက်မှားတိုက်ဖျက်ရေးကို ဦးတည်ရာထားတယ်။ ဘာသာတရားဟာ လောကနဲ့ ပက်သက်ပြီး အားလုံးသိထားတယ်လို့ ခံယူထားတဲ့အတွက် ရုပ်နယ်လွန်လောကကိုသာ ဦးတည်ရာထားတယ်။ တစ်ဖက်က သိပ္ပံပညာရပ်ကတော့ မသိနားမလည်မှုအပေါ် ဝန်ခံခြင်းကို အခြေခံထားတဲ့အတွက် သိသွားအောင်ကြိုးစားဖို့ကိုပဲ ဦးတည်ရာထား အလေးထားတယ်။ (ဘာသာတရားရော သိပ္ပံပညာရောက လူ့အဖွဲ့အစည်းကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေလိုကြခြင်းမှာ သဘောတူညီတဲ့အတွက် ဒီဆောင်းပါးမှာ ထည့်သွင်းမဖော်ပြတော့ပါဘူး။) 

Written by – Julian Htet Aung

Edited by – Zwe Thukha Min

©️ 𝟮𝟬𝟮𝟯-𝟮𝟬𝟮𝟰 | 𝗙𝗮𝗰𝘁 𝗛𝘂𝗯 𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

#Fact_Hub #Editorial #Part_2 #Science #Religious #Article #Science_Religous_Analysis #Analysis_on_Destinations

Entropy Statement of Microscopic Interpretation (အင်ထရိုပီဖွင့်ဆိုချက် / ပရမ်းပတာဖြစ်မှုဖွင့်ဆိုချက်)

အရာဝတ္ထုတိုင်း/စနစ်တိုင်းဟာ သဘာဝအရ အစီအစဉ်ကျနေတဲ့ အခြေအနေကနေ အစီအစဉ်မကျတဲ့ အခြေအနေကို ဦးတည်လာရတယ်။ ရိုးရှင်းသေသပ်နေရာကနေ ပရမ်းပတာပုံစံဖြစ်လာကြ‌တယ်။ ကြက်ဥတစ်လုံးက တဖြည်းဖြည်းနဲ့ ပုပ်သိုးလာမယ်၊ အိမ်တစ်လုံးက အချိန်နဲ့အမျှ ယိုယွင်းပျက်စီးလာမယ်၊ ကြယ်တွေကလဲ သူတို့ရဲ့ လောင်စာတွေလျော့နည်းလာပြီး အေးခဲသေဆုံးလာကြမယ်၊ စကြဝဠာကြီးကလဲ သက်ဝင်လှုပ်ရှားနေရာကနေ ငြိမ်သက်သေဆုံးသွားမယ်။ ဒါတွေအားလုံးက ပရမ်းပတာဖြစ်လာဖို့ အားသန်တဲ့၊ အစီအစဉ်မကျမှုကိုလိုလားတဲ့ လောကကြီးရဲ့ သဘာဝကို ဖော်ပြတာပဲ။

 

ဥပမာအနေနဲ့ – မော်လီကျူး ၂ လုံးကို ဓါတ်ငွေ့ဘူးတစ်ခုထဲမှာ ထားလိုက်မယ်ဆိုပါစို့၊ သူတို့ဟာ အဲ့ဒီဘူးထဲမှာပဲ ရွေ့နေမှာဖြစ်တဲ့အတွက် အစီအစဉ်မကျမှုနည်းပါးတယ်၊ သူတို့ရဲ့ ရွေ့လျားရာ လမ်းကြောင်းတွေ အလျင်တွေက ခန့်မှန်းရ ခက်တယ်ဆိုရင်တောင် ဘူးထဲမှာပဲရှိနေသေးတဲ့အတွက် ပရမ်းပတာသိပ်မဖြစ်သေးဘူး။ 

 

အဲ့ဒီအချိန်မှာ ဘူးကိုအပူပေးလိုက်မယ်ဆိုပါစို့၊ ဝင်လာတဲ့အပူစွမ်းအင်ကြောင့် မော်လီကျူးတွေက အရွေ့စွမ်းအင်များလာကြပြီး အလျင်တိုးလာမယ်၊ အလျင်တိုးလာတဲ့အတွက် သူတို့ရဲ့လမ်းကြောင်းကလဲ ခန့်မှန်းရတာ ပိုပြီးခက်လာလိမ့်မယ်၊ မော်လီကျူး ၂ ခု စလုံးက ‌ဘူးထဲမှာပဲ ရှိနေတုန်းဆိုပေမဲ့ တိုးလာတဲ့အလျင်ကြောင့် ပိုပြီး ပရမ်းပတာဖြစ်လာကြတယ်။ ဒါကြောင့် ဘူးကို အပူပေးလိုက်တဲ့ သာမိုဒိုင်းနမစ်ဖြစ်စဉ်က မော်လီကျူးတွေရဲ့ အစီအစဉ်မကျမှုကို တိုးလာစေတယ်၊ သူ့ရဲ့ အခြေအနေကို ပရမ်းပတာပိုဆန်လာစေတာပေါ့၊ ဒါကို ရူပဗေဒအသုံးအနှုန်းနဲ့ဆိုရင် အင်ထရိုပီတိုးလာတယ်လို့ ပြောနိုင်တယ်။

 

အင်ထရိုပီဆိုတာ အစီအစဉ်မကျမှုပမာဏကို ဖော်ပြတဲ့၊ စွမ်းအင်စီးဆင်းရာလမ်းကြောင်းကို ကိုယ်စားပြုတဲ့ ရူပဗေဒအတိုင်းအတာတစ်ခုပဲ။

 မြန်မာလိုဆိုရင်တော့ ” စွမ်းအင်လားရာ / အစီအစဉ်မကျမှုပမာဏ / ပရမ်းပတာဖြစ်မှုပမာဏ ” လို့ ပြောလို့ရတယ်။

 

ဒီတစ်ခါတော့ ဘူးကို အပူမပေးတော့ဘဲ အဖုံးဖွင့်လိုက်မယ်၊ ဒါဆိုရင် မော်လီကျူးတွေအနေနဲ့ ဘူးရဲ့ အပြင်ကိုလွင့်ထွက်လာပြီး ရွေ့ချင်ရာ ရွေ့တော့မယ်၊ ဟင်းလင်းပြင်ထဲကို သူကြိုက်သလို ခရီးဆန့်ကြတော့မယ်၊ အပူမပေးတာကြောင့် မော်လီကျူးတွေရဲ့ အ‌လျင်က တိုးမလာဘူး၊ ဒါပေမဲ့ ဘူးရဲ့အပြင်ကို ထွက်လာကြတာကြောင့် သူ့ရဲ့လမ်းကြောင်းကို ခန့်မှန်းရတာက ခုနကဖြစ်စဉ်လို ပိုပြီးခက်လာပြန်တယ်။ အလျင်မတိုးပေမဲ့ ရွေ့နိုင်တဲ့နေရာ ကျယ်လာတာကြောင့် အစီအစဉ်မကျမှုကလဲ တိုးလာတယ်၊ ဆိုရရင် အင်ထရိုပီပမာဏ တိုးလာတာပေါ့။

တကယ်လို့ ဘူးကိုဖွင့်လိုက်တာတောင် သူတို့က ဘူးရဲ့အပြင်ကို ထွက်မလာဘဲ ဘူးထဲမှာပဲ ဆက်ပြီးရွေ့နေကြမယ်ဆိုပါစို့၊ ဒါဆိုရင် သူတို့ရဲ့အလျင်ပမာဏရော ရွေ့နိုင်တဲ့နေရာအကျယ်အဝန်းရော မပြောင်းလဲဘူး၊  သူတို့ရဲ့ပရမ်းပတာဆန်မှုအခြေအနေ အင်ထရိုပီကလဲ တိုးမလာတော့ဘူး၊ မူလတန်ဖိုးအတိုင်းပဲ ဖြစ်နေမှာ။

 

အပေါ်ကဖြစ်စဉ် ၃ ခု (ဘူးကိုအပူပေးလိုက်တဲ့ဖြစ်စဉ်၊ အဖုံးဖွင့်လိုက်တဲ့ဖြစ်စဉ်၊ ဘူးထဲမှာပဲ မော်လီကျူးဆက်ရှိနေတဲ့ဖြစ်စဉ်) ကို လေ့လာကြည့်မယ်ဆိုရင် ဖြစ်စဉ်တိုင်းမှာ အင်ထရိုပီပမာဏက တိုးလာတာ ဒါမှမဟုတ် ကိန်းသေအတိုင်းရှိတာကိုပဲ တွေ့ရတယ်၊

အင်ထရိုပီပမာဏ လျော့လာတာ၊ ပရမ်းပတာဖြစ်မှု နည်းလာတာမျိုးကို လုံးဝမတွေ့ရဘူး။

 

သာမိုဒိုင်းနမစ်ဒုတိယနိယာမရဲ့ ဖွင့်ဆိုချက်နောက်တစ်ခုက ”သာမိုဒိုင်းနမစ်ဖြစ်စဉ်တိုင်းမှာ ဖြစ်စဉ်နဲ့ဆက်စပ်နေတဲ့ စနစ်တွေရဲ့ အင်ထရိုပီစုစုပေါင်းပမာဏက ဘယ်တော့မှလျော့မသွားဘူး” ဆိုတာပဲ။

 

ဒီတော့ လက်တွေ့ဘဝထဲက ဖြစ်စဉ်တွေရဲ့ အင်ထရိုပီကို လေ့လာကြည့်မယ် ။

 

ကြက်ဥတစ်လုံးက ခုံပေါ်ကနေ ကျကွဲတယ်ဆိုပါစို့၊ ကြက်ဥထဲကအရည်တွေ‌က မူလကြက်ဥထဲမှာရှိနေရာကနေ အပြင်ကိုထွက်ကျလာမယ်၊ ဒါဆိုရင် ကြက်ဥအစိတ်အပိုင်းတွေ (ဒါမှမဟုတ်) အရည်တွေဟာ မူလအစီအစဉ်ကျနေရာကနေ အစီအစဉ်မကျတဲ့အခြေအနေကို ပြောင်းလဲသွားကြတယ်၊ ဒါကြောင့် ကြက်ဥကျကွဲတဲ့ ဖြစ်စဉ်က သူတို့ရဲ့အင်ထရိုပီကို တိုးလာစေတယ်။

 

နောက် အိမ်တစ်လုံးကို ဘာမှမပြုပြင်ဘဲ ဒီတိုင်းထားလိုက်မယ်ဆိုပါစို့၊ သဘာဝရဲ့ (ရေ/လေ/အပူ) တိုက်စားမှုကြောင့် အိမ်ဟာ ယိုယွင်းပျက်စီးလာလိမ့်မယ်၊ အိမ်ဟာ သေသပ်လှပနေတဲ့ မူလအခြေအနေကနေ ပျက်စီးယိုယွင်းလာတဲ့ အခြေအနေကို ကူးပြောင်းသွားတယ်၊ ဒါကြောင့် တိုက်စားခြင်းဆိုတဲ့ ဖြစ်စဉ်ကလဲ အိမ်ရဲ့ အင်ထရိုပီပမာဏကို သိသိသာသာ တိုးလာစေတယ်။

 

 ဒါဆိုရင် အစာစားကြမယ်ဆိုရင်ရော.. 

 

အစာစားကြတဲ့အခါမှာ အစာထဲက အစိတ်အပိုင်းတွေ စွမ်းအင်တွေက ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ဆဲလ်တွေအဖြစ် ဖွဲ့စည်းသွားကြမယ်၊ အစပိုင်း ရောက်ချင်ရာ ရောက်နေတဲ့ ရှိချင်တဲ့ နေရာရှိနေတဲ့ အဲ့ဒီအစာအစိတ်အပိုင်းတွေက လူရဲ့ တစ်သျှူးတွေထဲမှာ ဆဲလ်ပုံစံ အစီအစဉ်တကျဖြစ်လာကြတယ်၊

 

ဒါက အပေါ်ယံကြည့်မယ်ဆိုရင် အင်ထရိုပီလျော့လာတယ် အစီအစဉ်ပိုကျလာတယ်လို့ ထင်ရတယ်။ တကယ့်အခြေအနေမှာတော့ အင်ထရိုပီက လုံးဝလျော့မသွားဘူး၊ အစာစားတဲ့ဖြစ်စဉ်မှာ အစာအားလုံးက ဆဲလ်အဖြစ်ဖွဲ့စည်းသွားကြတာမဟုတ်ဘူး၊ အချို့က ရှူထုတ်လိုက်တဲ့ လေကနေတစ်ဆင့် ခန္ဓာကိုယ်အပြင်ကို ရောက်သွားမယ်၊ အချို့က မစင်အဖြစ် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထဲ စီးဆင်းသွားမယ်၊ အချို့က အပူစွမ်းအင်အဖြစ် အရေပြားကနေတဆင့် ဆုံးရှုံးသွားမယ်။ အစာစားခြင်းဆိုတဲ့ သာမိုဒိုင်းနမစ်ဖြစ်စဉ်က လူရဲ့အစာချေစနစ်၊ ဇီဝရုပ်ဖြစ်ပျက်မှုစနစ်၊ အသက်ရှူအင်္ဂါစနစ် စတဲ့စနစ်အားလုံးနဲ့ ဆက်စပ်နေတဲ့အတွက် သူတို့ရဲ့ အင်ထရိုပီတွေကိုပါ လိုက်ပြီးတွက်ချက်ကြည့်မယ်ဆိုရင် အင်ထရိုပီက သိသိသာသာတိုးလာတယ်ဆိုတာ တွေ့ရလိမ့်မယ်။

 

ဒါကြောင့် အစာစားခြင်းဆိုတာကလဲ အင်ထရိုပီတိုးလာတဲ့ သာမိုဒိုင်းနမစ်ဖြစ်စဉ်တစ်ခုပဲ။

 

လက်တွေ့လောကထဲက ဖြစ်ရပ်တွေအားလုံးက အင်ထရိုပီတိုးလာတာ၊ ပရမ်းပတာပိုဆန်လာတာချည်းပဲ။ ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ ကွဲသွားတဲ့ကြက်ဥ အကောင်းပကတိပြန်ဖြစ်သွားတာ၊ ဟောင်းနွမ်းစုတ်ပြတ်နေတဲ့ အိမ်တစ်လုံးက အကောင်းပကတိဖြစ်သွားတာ၊ ပင်လယ်ရေတွေက သဘာဝအလျောက် တောင်ပေါ်ကိုရောက်သွားတာ၊ ရေခွက်ထဲကရေက ရေအေးတစ်ဝက် ရေနွေးတစ်ဝက်ဖြစ်သွားတာမျိုးကို ဘယ်တော့မှမြင်တွေ့နိုင်မှာမဟုတ်ဘူး။ ဟာသဆန်ဆန်ပြောရရင် ရည်းစားဟောင်းကိုယ့်ဆီ စိတ်ပြန်လည်တာကလဲ အင်ထရိုပီလျော့နည်းတဲ့ဖြစ်စဉ်မို့ သဘာဝမှာ မမြင်တွေ့နိုင်ဘူး။

 

Written by – Julian Htet Aung

Edited by – Zwe Thukha Min

©️ 𝟮𝟬𝟮𝟯-𝟮𝟬𝟮𝟰 | 𝗙𝗮𝗰𝘁 𝗛𝘂𝗯 𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

 

#Fact_Hub #Article #Thermodynamic #Second_Law #Part_2 #Entropy_Statement #Physics #Science

 

ကျွန်တော်တို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေ ဘုရားရှိခိုး ဝတ်ပြုကြတဲ့အခါ အများဆုံး ရွတ်ဆိုလေ့ရှိတဲ့ စကားလုံးက ”ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ၊ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ” ဆိုတာပဲ။

ဒီစကားက ”ဗုဒ္ဓဘုရားရှင်၊ ဗုဒ္ဓဟောကြားသော ဓမ္မတရားနဲ့ ဗုဒ္ဓ၏ သားတော် ရဟန်းသံဃာတော်များကို ယုံကြည်သက်ဝင် ကိုးကွယ်ပါ၏။” လို့ အဓိပ္ပာယ်ရတယ်။

ဒါဟာ ဘာသာတရားရဲ့အခြေခံကို ဖော်ပြတာပဲ။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တိုင်းဟာ ဗုဒ္ဓဘုရားရှင်ရဲ့ ကြီးမြတ်မှု၊ ဗုဒ္ဓတရားတော်တွေရဲ့ မှန်ကန်မှု၊ ဗုဒ္ဓသားတော်တွေရဲ့ သီလစင်ကြယ်မှုတို့ကို ယုံကြည်ကြတယ်။ ဒီယုံကြည်မှုကြောင့်ပဲ ဗုဒ္ဓရဲ့ ကြီးမြတ်ခြင်းလက္ခဏာတွေအပေါ်မှာ ချီးမွမ်းဂုဏ်ပြုကြတယ်။ ဂုဏ်တော်ကိုးပါးကို ရွတ်ဆိုပူဇော်ခြင်းဟာ ကြီးစွာသောကုသိုလ်ရတယ်လို့ သူတို့ ယုံကြည်ကြတယ်။ နောက်ပြီး ဥပုသ်နေ့‌တွေမှာ သီလဆောက်တည်ကြတယ်။ သီလဆောက်တည်ခြင်းဟာ နိဗ္ဗာန်အတွက်အထောက်အပံ့လို့ သူတို့ ယုံကြည်ကြတယ်။

အဲဒီလိုပဲ ဗုဒ္ဓရဲ့ သားတော်တွေဖြစ်တဲ့ သံဃာတော်တွေအပေါ်မှာလဲ ဆွမ်း၊ ကွမ်း စတာတွေကို ဆက်ကပ်လှူဒါန်းကြတယ်။ သီလရှိသူအပေါ် ဆည်းကပ်ခြင်းဟာ မှန်သော အကျင့်ဖြစ်တယ်၊ အဲ့ဒီပုဂ္ဂိုလ်တွေဟာ လမ်းမှန်ကို ရောက်အာင် လမ်းပြပေးနိုင်တယ်လို့ သူတို့ ယုံကြည်ကြတယ်။

သေဆုံးခါနီး လူသားတစ်ယောက်ကို သံဃာတော်တွေပင့်ပြီး သရဏဂုံသုံးပါး ဆောက်တည်ခိုင်းတယ်ဆိုတာလဲ ဒီယုံကြည်မှုကြောင့်ပဲ။ ‌ဗုဒ္ဓတရားတော်တွေအပေါ် သက်ဝင်ယုံကြည်မှုဟာ လမ်းမှန်ကို ရောက်စေတယ်။ လမ်းမှန်ကို ရောက်စေတဲ့အတွက် အပါယ်ငရဲကို မလားနိုင်တော့ဘူးလို့ ယုံကြည်ကြတယ်လေ။

ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေအပါအဝင် ကမ္ဘာပေါ်က ဘာသာဝင်အားလုံးဟာ ဒီလိုယုံကြည်မှုအပေါ်မှာ ဘယ်တော့မှ မေးခွန်းထုတ်လေ့မရှိဘူး။ ဟိန္ဒူဘာသာဝင်တွေအနေနဲ့ ဇာတ်စနစ်ဟာ လောကရဲ့အခြေခံအမှန်တရားတွေထဲက တစ်ခုလို့ သူတို့ ခံယူကြတယ်။ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တွေဟာ ဖန်ဆင်းရှင် အဖဘုရားသခင်ရဲ့ တည်ရှိမှုအပေါ် ဘယ်တော့မှ သံသယမဝင်ကြဘူး။ အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်တွေဟာ အလ္လာဟ်ရဲ့ ကြီးမြတ်မှုအပေါ် အမြဲတမ်းယုံကြည်ကြတယ်။ အဲ့လိုပဲ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေဟာ သစ္စာလေးပါးရဲ့ မှန်ကန်ခြင်းကို (အမြဲတမ်း) ယုံကြည်ကြတယ်။

ဒါနဲ့ ပတ်သက်ပြီး မြင်သာတဲ့ ဥပမာတစ်ခုကို ကျွန်တော်တင်ပြပါ့မယ်။ ကျွန်တော်ဆရာအဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်ချိန်မှာ ကျောင်းသားတစ်ယောက်က စာမေးပွဲမှာ ရလဒ်ကောင်းရအောင် ဆုတောင်းပေးဖို့ ကျွန်တော့်ကို တောင်းဆိုတယ်။ ကျွန်တော်လဲ ဘာသာတရားအပေါ် သက်ဝင်ယုံကြည်မှုမရှိပေမဲ့ အဲ့ဒီကျောင်းသား စာမေးပွဲကိုစိတ်ချလက်ချဖြေနိုင်အောင် ဆုတောင်းပေးမယ်လို့ ပြန်ပြောလိုက်တယ်။ အဲ့ဒီစာမေးပွဲဖြေတဲ့နေ့က ကျွန်တော်မေ့ပြီး ဆုမတောင်းမိခဲ့ဘူး။ အဲ့ဒီကျောင်းသား စာမေးပွဲဖြေပြီးလို့ ပြန်လာတဲ့အခါ အဆင်ပြေခဲ့လားလို့ ကျွန်တော်မေးကြည့်ခဲ့တယ်။ ”ဆရာ ဆုမတောင်းလိုက်ဘူးမလား။ ကျွန်တော်သိပ်မဖြေနိုင်ခဲ့ဘူး။” လို့ ညှိုးငယ်တဲ့ ပုံစံနဲ့ သူက ပြန်မေးခွန်းထုတ်တယ်။

ကျွန်တော်လဲ ”ငါ ဆုတောင်းပေးလိုက်ပါတယ်။ မင်းဘာသာ စာမေးပွဲမှာ နည်းနည်းခြေချော်လက်ချော် ဖြစ်သွားတာ ဖြစ်မှာပါ။” လို့ မုသားနဲ့ ပြန်ချေပလိုက်တယ်။ သူ့ပြန်ဖြေလိုက်တဲ့ စကားကတော့ ”ဟုတ်လား။ ဒါဆို ဆရာဆုတောင်းတာ နည်းနည်းလိုသွားတယ်ထင်တယ်။ ကျွန်တော်နည်းနည်းပဲ ဖြေနိုင်ခဲ့တာ။ နောက်ဆိုရင် များများဆုတောင်းပေးနော်။” တဲ့။

ဝန်ခံရရင် သူ့ဆီက ဒီစကားကို ကျွန်တော် မမျှော်လင့်ခဲ့ဘူး။ တကယ်ဆုတောင်းခြင်း၊ မဆုတောင်းခြင်းအပေါ်မှာ ကျွန်တော်နဲ့ သူနဲ့ ငြင်းခုန်ရလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်တော်ထင်ခဲ့တာ။ အဲ့ဒီအစား ဘုရားသခင်ရဲ့ တည်ရှိမှုအပေါ် အကြွင်းမဲ့ယုံကြည်တဲ့ သူ့ရဲ့ စကားသာ ကြားလိုက်ရတယ်။ အဖေတစ်ယောက်က သားသမီးရဲ့ ပူဆာတောင့်တမှုကို ဘယ်တော့မှ မျက်ကွယ်မပြုသလိုမျိုး ဘုရားသခင်ကလဲ ကျွန်တော့်ရဲ့ ဆုတောင်းကို အရေးတယူပြုခဲ့လိမ့်မယ်။ အဲ့ဒီအရေးတယူပြုမှုဟာ အနည်းအများသာ ကွာဟခဲ့လိမ့်မယ်လို့ သူက ယုံကြည်ခဲ့တယ်။ ကျွန်တော့်ဘက်က တကယ်ဆုတောင်းခဲ့နေနေ၊ မဆုတောင်းခဲ့နေနေပေါ့။ (ဒီလိုယုံကြည်မှုအပေါ် လေးစားမှု‌ပေးတဲ့အနေနဲ့ နောက်နေ့တွေမှာတော့ ကျွန်တော်မပျက်မကွက် ဆုတောင်းပါတယ်။)

ဘာသာတရားဟာ ယုံကြည်မှုအပေါ် အခြေခံရတဲ့အတွက် ယုံကြည်မှုဆိုတဲ့ အရာမရှိတော့ရင် ဘာဖြစ်သွားမလဲ။ အကယ်၍ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေဟာ ဗုဒ္ဓတရားတော်တွေအပေါ် သက်ဝင်ယုံကြည်မှုမရှိတော့ဘူးဆိုရင် ပုဂံက စေတီပုထိုးတွေဟာ သာမန်လည်ပတ်စရာနေရာတစ်ခု ဒါမှမဟုတ် ရှေးဟောင်းပြတိုက်တစ်ခုသာ ဖြစ်လာလိမ့်မယ်။ အဲ့ဒီလိုပဲ သာသနာ့ဝန်ထမ်းတွေဟာလဲ သာမန်အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် (သူဖုန်းစား) ဖြစ်သွားလိမ့်မယ်။ (ဗုဒ္ဓဘာသာ အားနည်းတဲ့ တောင်တန်းဒေသတွေမှာ ဆွမ်းခံကြွတဲ့အခါ သူဖုန်းစားတစ်ယောက်လို ဆက်ဆံတာ ခံရလေ့ရှိတယ်လို့ သာသနာပြုရဟန်းတော်တချို့က ခရီးသွားဆောင်းပါးတွေမှာ ရေးသားဖော်ပြဖူးကြတယ်။)

ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တွေသာ ဘုရားသခင်အပေါ် ယုံကြည်မှုမရှိတော့ရင် သမ္မာကျမ်းစာအုပ်ဟာ စိတ်ဝင်စားစရာ ဒဿနိကဗေဒကျမ်းတစ်ခု ဖြစ်သွားလိမ့်မယ်။ အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်‌တွေသာ အလ္လာရှင်မြတ်အပေါ်  ယုံကြည်မှုမရှိတော့ရင် မက္ကာမြို့ဟာ လည်ပတ်သူ ခရီးသွားလျော့ကျသွားလိမ့်မယ်။

တခြားတစ်ဖက်မှာတော့ သိပ္ပံပညာဟာ မသိခြင်းနဲ့ ဝန်ခံခြင်းအပေါ်မှာ အခြေခံရတယ်။ မသိမှုကို ဝန်ခံရင်း မသိမှုကို လက်ခံလိုက်ရင်းနဲ့ သိပ္ပံပညာဟာ တိုးတက်လာရတယ်။ ဒီနေရာမှာ မသိခြင်းနဲ့ ဝန်ခံခြင်းဟာ ဆက်စပ်နေတယ်။ မသိတဲ့ လူတိုင်းဟာ မသိဘူး ဝန်ခံကြမယ်လို့ စာဖတ်သူအနေနဲ့ ထင်နိုင်တယ်။ တကယ်မသိဘဲနဲ့ သိတယ်လို့ လိမ်ညာတဲ့လူ ဒါမှမဟုတ် သိတယ်လို့ (ရိုးရိုးသားသား) မှားယွင်းထင်မြင်ယူဆတဲ့ လူတွေကို မြင်မိရင် မသိခြင်းနဲ့ ဝန်ခံခြင်းဟာ ဆက်စပ်မနေဘူးဆိုတာ နားလည်သွားပါလိမ့်မယ်။ မသိခြင်းအပေါ် ‌ဝန်ခံလိုက်ခြင်းဟာ သိလိုစိတ်ပြင်းပြမှုကို အားပေးသလို ဖြစ်သွားပြီး စမ်းသပ်မှုတွေ၊ လေ့လာမှုတွေ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်သွားစေတယ်။ ဒီလိုနည်းနဲ့ပဲ သိပ္ပံပညာက ရပ်တည်နေတယ်။

ဒီနေရာမှာ ကျွန်တော့်ရဲ့ ပုဂ္ဂလအမြင် (Objective) တစ်ခုကို တင်ပြချင်ပါတယ်။ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ စကြဝဠာရဲ့ အလုပ်လုပ်ပုံသဘောတရားတွေ၊ ကွမ်တမ်တွေ၊ နှိုင်းရသီအိုရီတွေ၊ လျှပ်စစ်သံလိုက်အသိပညာတွေကို လုံးဝနားမလည်သေးပါဘူး။ အဲ့လို လုံးဝနားမလည်သေးဘူးလို့လဲ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အမြဲဝန်ခံမိတယ်။ ဒီလိုမသိခြင်းဟာ ကျွန်တော့်ရဲ့ သိလိုစိတ်ကို ဆွပေးသလိုဖြစ်ပြီး သိပ္ပံပညာအပေါ် ဆက်လက်လေ့လာစေတယ်။ မသိခြင်းမေးခွန်းတွေကို အဖြေရှာစေပါတယ်။ အကယ်၍ လောကရဲ့အလုပ်လုပ်ပုံတွေကို သိနေပြီးသားဖြစ်မယ် ဒါမှမဟုတ် သိနေပြီးသားလို့ ထင်မြင်ယူဆမယ်ဆိုရင် ဆက်လက်လေ့လာဖို့ဆိုတာ လုံးဝဖြစ်နိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။

ဒီလိုပုံစံတူဖြစ်ရပ်ကို ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူတွေမှာလဲ ကျွန်တော်မြင်တွေ့ရတယ်။ သင်ခန်းစာတစ်ပုဒ်ကို တကယ်နားလည်တယ်လို့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ယုံကြည်တဲ့ ကျောင်းသားတွေဟာ အဲ့ဒီသင်ခန်းစာကို ဆက်လက်လေ့လာလိုစိတ် နည်းပါးသွားလေ့ရှိတယ်။ ဒီလိုကျောင်းသားတွေထဲမှာ အသေအချာနားလည်သူရော၊ မှားယွင်းယုံကြည်သူရော ပါဝင်ပြီး သူတို့အနေနဲ့ ဆက်လက်လေ့လာဖို့ ပျင်းရိသွားတာ တွေ့ရတယ်။ တကယ်နားမလည်သေးဘူးလို့ ခံယူတဲ့ ကျောင်းသားတချို့တလေ‌ကတော့ သင်ခန်းစာရဲ့ အနှစ်သာရ၊ သဘောတရားကို ဆက်လက်ရှာဖွေလေ့လာကြတယ်။ ဒါက ပုဂ္ဂလအမြင်ဆန်လွန်းတယ်ဆိုပေမဲ့ အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ မှန်ကန်မယ်လို့တော့ ကျွန်တော်ယူဆပါတယ်။

သိပ္ပံပညာဟာ လောကကြီးအပေါ် မသိနားမလည်ခြင်း၊ ဒီလိုမသိနားမလည်ခြင်းကို အမှန်တကယ်ဝန်ခံခြင်းနဲ့ ရပ်တည် လည်ပတ်နေတယ်။ ရူပဗေဒပညာရှင်တွေဟာ ဟစ်ဂ်ဘိုဆွန်အမှုန်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီးပြီ။ ဒါပေမဲ့ ကွမ်တမ်လောကမှာ ဒြပ်ဆွဲငင်မှု ဘယ်လိုအလုပ်လုပ်သလဲဆိုတာ နားမလည်သေးဘူး။ ဒီလိုနားမလည်မှုကို ဝန်ခံရင်းနဲ့ပဲ အရာရာတိုင်းရဲ့သီအိုရီ (TOE – Theory of everything) ကို ရှာဖွေနေကြတယ်။

အာရုံကြောသိပ္ပံမှာဆိုရင် ကျွန်တော်တို့ဟာ စိတ်ခံစားမှုတွေကို လွှမ်းမိုးတဲ့ ဦးနှောက်တွင်း ဓာတုပစ္စည်းတွေအကြောင်းကို တွေ့ရှိခဲ့ပြီးပြီ။ အာရုံခံစားမှုတွေ၊ အတွေးတွေဟာ နျူရွန်တွေကြားက လျှပ်စစ်အချက်ပြတွေကြောင့် ဖြစ်တယ်ဆိုတာလဲ နားလည်ခဲ့ပြီးပြီ။ ဒါပေမဲ့ သိပ္ပံပညာရှင်တွေဟာ သိစိတ်ဘယ်လိုအလုပ်လုပ်သလဲဆိုတဲ့ မေးခွန်းကို မဖြေနိုင်သေးဘူး။ ပိုဆိုးတာက သိစိတ်ဆိုတာ ဘာကြီးလဲဆိုတဲ့ အရိုးရှင်းဆုံးမေးခွန်းကိုတောင် အဖြေမသိသေးဘူး။ ဒီလိုမသိမှုကို ဝန်ခံရင်းနဲ့ သိစိတ်ရဲ့ပဟေဠိကို ကြိုးစားရှာဖွေနေကြ၊ သုတေသနပြုနေကြတယ်။

စကြဝဠာဗေဒမှာဆိုရင် ပညာရှင်တွေဟာ စကြဝဠာအစောပိုင်းကာလ စက္ကန့်ပိုင်းအထိ နားလည်နေပြီ။ ဒါပေမဲ့ မဟာပေါက်ကွဲမှု ဘာကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာရတာလဲ ဆိုတဲ့ မေးခွန်းကို မဖြေနိုင်ကြသေးဘူး။ ဒီလို မဖြေနိုင်တာကို ဝန်ခံရင်းနဲ့ပဲ ပိုကောင်းတဲ့ သီအိုရီတွေကို ရှာဖွေလေ့လာနေကြတယ်။

တကယ်တော့ မသိခြင်းနဲ့ လူသားဟာ အတူယှဉ်တွဲလေ့ရှိတာမို့ မထူးဆန်းပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ မသိခြင်းကိုဝန်ခံမှုကတော့ သိပ္ပံပညာအပေါ်  ကြီးမားတဲ့ တိုးတက်မှုဖြစ်ပေါ်စေတယ်လို့ ကျွန်တော်ယူဆတယ်။

အဆုံးသတ်ရရင်တော့ ဘာသာရေးဟာ ယုံကြည်မှုကို အခြေခံတယ်။ ဘာသာတရားရဲ့ အယူအဆတွေဟာ တကယ်တရားလား၊ တကယ်မှန်ကန်လား၊ တကယ်ပဲ လမ်းမှန်ကို ပြသနိုင်လား စတဲ့ မေးခွန်းတွေကို မေးစရာမလိုအပ်ဘူး။ ဘာသာဝင်တွေအတွက် ဘာသာရေးအပေါ် ယုံကြည်နေဖို့သာလိုအပ်တယ်။ သိပ္ပံပညာကတော့ မသိခြင်းကို ဝန်ခံရမယ်။ အဲ့လိုဝန်ခံပြီး မေးခွန်းထုတ် ကျိုးကြောင်းသင့် တွေးခေါ်၊ လေ့လာ၊ အဖြေရှာ ဆန်းစစ်ရတယ်။ သိပ္ပံပညာကို လက်ခံသူတွေအနေနဲ့ ကိုယ့်ရဲ့မသိမှုကို ဝန်ခံဖို့သာ လိုအပ်ပါတယ်။

Written by – Julian Htet Aung
Edited by – Ingyin Khin
©️ 𝟮𝟬𝟮𝟯-𝟮𝟬𝟮𝟰 | 𝗙𝗮𝗰𝘁 𝗛𝘂𝗯 𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

#Fact_Hub #Editorial #Science #Religious #Article #Science_&_Religous_Analysis 

(သာမိုဒိုင်းနမစ်စနစ်ဖွင့်ဆိုချက်၊ အင်ဂျင်ဖွင့်ဆိုချက် – Engine Statement၊ ကယ်လ်ဗင်ပလန့်ခ်ဖွင့်ဆိုချက် – Kelvin-Planck Statement)

အပူအင်ဂျင်တွေဆိုတာ သူတို့ဆီဝင်လာတဲ့ အပူစွမ်းအင်ရဲ့ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်တဲ့ သာမိုဒိုင်းနမစ်စနစ်တွေပါ။ အလုပ်လုပ်ပုံအရ အပူချိန်များရင်းမြစ် ( Hot Reservoir ) တစ်ခုကနေ အင်ဂျင်ဆီကို အပူစွမ်းအင်တွေ ပို့လွှတ်ပေးမယ်၊ အဲ့ဒီအပူတွေရဲ့ တစိတ်တပိုင်းကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် အင်ဂျင်ကပြောင်းလဲပေးလိုက်မယ်၊ ကျန်တဲ့အပူစွမ်းအင်တွေ အားလုံးကတော့ အပူချိန်နည်းရင်းမြစ် (Cold Reservoir) ဆီကို စီးဆင်းသွားလိမ့်မယ်။ ဒီလိုလုပ်ဆောင်ပုံက ထပ်ခါတလဲလဲဖြစ်ပေါ်ပြီး အင်ဂျင်ကို လည်ပတ်လှုပ်ရှား‌စေတယ်။

ရေနွေးငွေ့အင်ဂျင်တွေမှာဆိုရင် လောင်ကျွမ်းနေတဲ့ မီးတောက်တွေ၊ ရေနွေးငွေ့တွေက အပူချိန်များ ရင်းမြစ်အဖြစ် လုပ်ဆောင်ပေးကြတယ်။ အအေးခံတဲ့ရေနဲ့ ပြင်ပလေကတော့ အပူချိန်နည်းရင်းမြစ်ကို ကိုယ်စားပြုတယ်။ အဲ့တော့ အပူချိန်များ ရင်းမြစ် မီးတောက်တွေဆီက အပူစွမ်းအင်တွေဟာ ရေနွေးငွေ့အင်ဂျင်ဆီကို စီးဆင်းသွားမယ်၊ ရေနွေးငွေ့အင်ဂျင်က အဲ့ဒီအပူစွမ်းအင်ရဲ့ တစိတ်တပိုင်းကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှု (ပစ်စတင်အတက်အကျ) အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးမယ်၊ ကျန်တဲ့ အပူစွမ်းအင်အားလုံးကိုတော့ အပူချိန်နည်းရင်းမြစ်ဖြစ်တဲ့ အအေးခံရေတွေ၊ ပြင်ပလေတွေဆီ စီးဆင်းသွားစေမယ်၊ ဒီလိုဖြစ်ရပ်က စည်းချက်ကျကျထပ်ခါတလဲလဲဖြစ်နေပြီး အင်ဂျင်ကိုလည်ပတ်လှုပ်ရှားစေတယ်။

လူသားတွေရဲ့ခန္ဓာကိုယ်မှာဆိုရင် ဆဲလ်တွေရဲ့ အတွင်းထဲက မိုက်တိုခွန်ဒရီးယား (Mitochondria) က ဂလူးကို့စ် (Glucose) ကို ဖြိုခွဲပြီး အပူစွမ်းအင်ကို ထုတ်ပေးတယ်၊ အဲ့တော့ မိုက်တိုခွန်ဒရီးယား (ဒါမှမဟုတ်) ဂလူးကို့စ်ဟာ အပူချိန်များရင်းမြစ်ဖြစ်တယ်လို့ ယူဆလို့ရတယ်၊ သူတို့ဆီကလာတဲ့ အပူစွမ်းအင်တွေက ကြွက်သား တစ်သျှူးတွေဆီကို စီးဆင်းသွားမယ်၊ ကြွက်သားတွေက ရွေ့လျားလှုပ်ရှားကြရင်း အဲ့ဒီ အပူစွမ်းအင်ရဲ့ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးမယ်၊ ကျန်တဲ့ အပူအားလုံးကတော့ အပူချိန်နည်းရင်းမြစ်ဖြစ်တဲ့ ‌ပြင်ပလေထုထဲကို စီးဆင်းသွားမယ်။ ဒီဖြစ်ရပ်ဟာ ထပ်ခါတလဲလဲဖြစ်ပေါ်နေပြီး လူသားတွေကိုရှင်သန်စေတယ်။

အင်ဂျင်တစ်ခုစွမ်းဆောင်ရည်ကောင်းခြင်း၊ မကောင်းခြင်းဟာ သူ့ဆီဝင်လာတဲ့ အပူစွမ်းအင်ကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် ဘယ်လောက်ပမာဏအထိ ပြောင်းလဲပေးနိုင်သလဲဆိုတဲ့ အချက်အပေါ် မူတည်တယ်။ အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် များများပြောင်းလဲပေးနိုင်လေလေ စွမ်းဆောင်ရည်ကောင်းလေလေပဲ၊ နည်းနည်းပဲပြောင်းလဲပေးနိုင်တယ်ဆိုရင်တော့ စွမ်းဆောင်ရည်နည်းမှာပေါ့။ ဥပမာဆိုပါစို့၊ အင်ဂျင်တစ်လုံးဆီကို အပူစွမ်းအင် 100 J ပမာဏဝင်လာမယ်၊ အဲ့ဒီထဲက 60 J ကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် အင်ဂျင်ကပြောင်းလဲပေးလိုက်မယ်၊ ဒါဆိုရင် အင်ဂျင်ဟာ စွမ်းဆောင်ရည် ၆၀% ရှိတယ်လို့ ပြောလို့ရတယ် (၁၀၀ ထဲက ၆၀ ကို အလုပ်အဖြစ်ပြောင်းပေးနိုင်လို့)။ နောက်အင်ဂျင်တစ်ခုကတော့ အဲ့ဒီအပူစွမ်းအင် 100 J ထဲက 40 J ပမာဏကိုပဲ ပြောင်းလဲပေးနိုင်မယ်ဆိုပါစို့၊ ဒါဆိုရင်တော့ သူဟာ စွမ်းဆောင်ရည် ၄၀% ပဲရှိတယ် (၁၀၀ ထဲက ၄၀ ကိုပဲ အလုပ်အဖြစ်ပြောင်းပေးနိုင်လို့)။ တကယ်တော့ စွမ်းဆောင်ရည်ဆိုတာ ဘယ်လောက်ပေးပြီး ဘယ်လောက်ပြန်ရသလဲဆိုတာနဲ့ ဆင်တူတယ်။ ကိုယ်က စွမ်းအင် ၁၀၀ ပေးလိုက်မယ် ဒါပေမဲ့ အလုပ်ပြီးမြောက်မှု ၅၀ လောက်ပဲ ပြန်ရလာမယ်၊

၅၀ လောက်ပဲရှိတဲ့  စွမ်းဆောင်ရည်ကောင်းဖို့ ဆိုရင်တော့ အဲ့ဒီ ၅၀ ထက်ပိုရအောင် ကြိုးစားရမယ်၊ ပြောရရင် ရနိုင်သလောက် ပြန်ယူနိုင်ရမယ်ပေါ့။

အဲ့တော့ မေးစရာရှိတာက အင်ဂျင်တွေ၊ စနစ်တွေက စွမ်းအင်အားလုံးကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် ပြောင်းလဲမပေးနိုင်ဘူးလား။ 

သာမိုဒိုင်းနမစ်ဒုတိယနိယာမရဲ့ အရိုးရှင်းဆုံးဖွင့်ဆိုချက်က

 ”ဘယ်လိုသာမိုဒိုင်းနမစ် စနစ်ကမှ စွမ်းအင်အားလုံးကို အလုပ်ပြီးမြောက်မှုအဖြစ် ပြောင်းလဲမပေးနိုင်ဘူး ၊ စွမ်းဆောင်ရည် ၁၀၀% ရှိတဲ့အင်ဂျင်ဆိုတာလဲ ဘယ်တော့မှဖြစ်မလာနိုင်ဘူး” ။

ဒီဖွင့်ဆိုချက်အရ ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ စွမ်းအင်ရဲ့တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကိုပဲ အသုံးချလို့ရနိုင်တယ်၊ စွမ်းအင်အားလုံးကို အသုံးချဖို့ဆိုတာ လုံးဝမဖြစ်နိုင်ဘူး။ သဘာဝတရားကြီးက ကျွန်တော်တို့ကို စွမ်းအင်အလျှံအပယ်ပေးထားတယ်ဆိုရင်တောင် အဲ့ဒီအလျှံအပယ်ရဲ့အကန့်အသတ်ကိုပဲ ထိန်းချုပ်ခွင့်ရှိတယ်၊ အားလုံးကိုထိန်းချုပ်ဖို့ဆိုတာ လုံးဝမဖြစ်နိုင်ဘူး။

ရေအားလျှပ်စစ်ထုတ်စက်ရုံတွေဟာ ဆည်ထဲက‌ ရေရဲ့ အတည်စွမ်းအင်အားလုံးကို လျှပ်စစ်စွမ်းအင်အဖြစ် ပြောင်းလဲမပေးနိုင်ဘူး။ လေအားလျှပ်စစ်ထုတ် တာဘိုင်တွေကလဲ လေရဲ့အရွေ့စွမ်းအင်အားလုံးကို လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ဖြစ်လာအောင် စွမ်းဆောင်မပေးနိုင်ဘူး။ ဆိုလာပြားတွေအတွက်လဲ အလင်းအားလုံးကို လျှပ်စစ်ဓါတ်အားအဖြစ်ပြောင်းပေးဖို့ဆိုတာ မဖြစ်နိုင်ဘူး။ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ သက်ရှိခန္ဓာကိုယ် ကိုယ်တိုင်ကတောင် စွမ်းအင်အားလုံးကို လိုသလို မထိန်းချုပ်နိုင်ဘူး (ဇီဝရုပ်ဖြစ်ပျက်မှုကထွက်လာတဲ့ စွမ်းအင်ရဲ့ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းလောက်ကိုပဲ ဆဲလ်ကွဲပွားဝာာတွေ၊ သွေးပို့လွှတ်တာတွေ၊ တခြားလုပ်ငန်းဆောင်တာတွေအတွက် အသုံးပြုနိုင်တယ်၊ ကျန်တဲ့ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းက အရေပြားကနေတစ်ဆင့် ပြင်ပလေထုထဲကို အပူအဖြစ် အဆီးအတားမရှိ စီးဆင်းသွားတယ်)။

ယုတ္တိကျကျတွေးကြည့်မယ်ဆိုရင်တော့ ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ ဒီ အသုံးချမှုပုံစံကို လက်ပိုက်ကြည့်နေကြမှာတော့ မဟုတ်ဘူး၊ အရာရာ လောဘကြီးတဲ့ လူသားထုအနေနဲ့ စွမ်းအင်အားလုံးကို အသုံးချနိုင်ဖို့ကြိုးစားကြမှာပဲ။

အင်ဂျင်ရဲ့ လည်ပတ်တဲ့ အစိတ်အပိုင်းတွေအကြားမှာ ပွတ်အားတစ်ခုခုရှိနေရင် ပွတ်အားကြောင့် စွမ်းအင်လေလွင့်ရတယ်၊ ဒါကြောင့် ပွတ်အားမရှိအောင် ချောဆီတွေထည့်ပြီး ပြုပြင်ကြမယ်။ ရေအားလျှပ်စစ်စက်ရုံတွေမှာ တာဘိုင်ရဲ့ ဒီဇိုင်းက စွမ်းဆောင်ရည်ကို အများကြီး လွှမ်းမိုးတယ်၊ ဒါကြောင့် တာဘိုင်ရဲ့ဒီဇိုင်းကို စွမ်းဆောင်ရည်မြင့်အောင် တည်ဆောက်မယ်။ လေအားလျှပ်စစ်ထုတ်စက်တွေမှာလဲ လေအားရယူတဲ့ လေယက်တွေရဲ့ ဒီဇိုင်းကို စွမ်းဆောင်ရည်ပိုကောင်းလာအောင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမယ်။ ဆိုလာပြားတွေကိုလဲ ဒီထက်ပိုကောင်းလာအောင် လုပ်ဆောင်ကြမယ်။ နောက်ဆုံး ကျွန်တော်တို့ ခန္ဓာကိုယ်ကိုတောင် အပူကာပစ္စည်းတွေ တပ်ဆင်ပြီး စွမ်းအင်ကို အပြည့်အဝထိန်းချုပ်ဖို့ ကြိုးစားကြမယ် (ရူးကြောင်ကြောင်နိုင်ပေမဲ့)။

ဘယ်လိုနည်းလမ်းတွေပဲ အသုံးပြုပါစေ၊ ကျွန်တော်တို့ အနေနဲ့ စွမ်းအင်ကို အပြည့်အဝရယူဖို့ဆိုတာ လုံးဝမဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ ဒါက ကျွန်တော်တို့ရဲ့ နည်းပညာလိုအပ်ချက်ကြောင့် မဟုတ်ဘဲ သဘာဝတရားရဲ့ ကန့်သတ်ထားမှု၊ ဝာားမြစ်ထားမှုကြောင့်သာဖြစ်တယ်။သာမိုဒိုင်းနမစ်ပထမနိယာမက စွမ်းအင်တည်မြဲမှုကို ဖွင့်ဆိုတယ်၊ စွမ်းအင်ကို ဖန်တီးလို့မရသလို ဖျက်စီးလို့လဲမရဘူး၊ ၁၀၀ပေးရင် ၁၀၀ အတိုင်းပဲ အပိုအလို မရှိ ပြန်ထွက်လာရတယ်။ သာမိုဒိုင်းနမစ် ဒုတိယနိယာမကတော့ စွမ်းအင်ရရှိနိုင်မှု အတိုင်းအတာကို ဖွင့်ဆိုတယ်၊ ၁၀၀ ပေးလိုက်လို့ ၁၀၀ အတိုင်း ပြန်ထွက်လာတာ မှန်ပေမဲ့ အဲ့ဒီ ၁၀၀ လုံးကို ကျွန်တော်တို့အကျိုးအတွက် အသုံးမချနိုင်ဘူး၊ အဲ့ဒီ ၁၀၀ ရဲ့ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကိုပဲ အသုံးချနိုင်၊ ထိန်းချုပ်နိုင်တယ်။

Written by – Julian Htet Aung

Edited by – Mori

©️ 𝟮𝟬𝟮𝟯-𝟮𝟬𝟮𝟰 | 𝗙𝗮𝗰𝘁 𝗛𝘂𝗯 𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

#Fact_Hub #Physics #Thermodynamics #Second_law #Engine_Statement #Kelvin_Planck_Statement #Article

သင်္ချာနည်းအရ ညီမျှခြင်းအရဆိုရင်တော့ အဟုန်ဟာ ဒြပ်ထုနဲ့ အလျင်ရဲ့ မြှောက်လဒ် (p=mv) ဖြစ်မယ်။ အရွေ့စွမ်းအင်ကတော့ ဒြပ်ထုနဲ့အလျင် ၂ ထပ်ကိန်းမြှောက်လဒ်ရဲ့တစ်ဝက် (K.E=1/2 mv²) ဖြစ်မယ်။ ဒါဟာ သူတို့ရဲ့ခြားနားချက်တွေပေါ့။

ဒါပေမဲ့ ရူပဗေဒဟာ သင်္ချာလုံးလုံးမဟုတ်တဲ့အတွက် သင်္ချာဆန်တဲ့အဖြေကို မလိုချင်ဘူး၊ ရူပဗေဒသဘောတရားစစ်စစ်ပါဝင်တဲ့အဖြေကိုပဲ လိုချင်တယ်၊ ဘာလုပ်မလဲ။ အဖြေကတော့ Impulse-Momentum Theorem နဲ့ Work-Energy Theorem ပါပဲ။

ဆိုပါစို့။ ဘော်လီဘောတစ်လုံးက ကျွန်တော်တို့ဆီ အတည့်အတိုင်း လာနေမယ်။ အဲ့ဒီဘော်လီဘောကို လက်နဲ့ဖမ်းယူမယ်ဆိုရင် ဘယ်လိုခံစားရမလဲ။ နောက်တစ်ခါ ခုနက ဘော်လီဘောထက် ၂ ဆလောက်ဒြပ်ထုကြီးပြီး အလျင်တစ်ဝက်ပဲရှိတဲ့ ဘော်လီဘောတစ်လုံးကို ခုနကလိုပဲ လက်နဲ့ဖမ်းယူမယ်ဆိုရင်‌ရော ဘယ်လိုခံစားရဦးမလဲ။ ဖြစ်ရပ်၂ ခုက ဘာတွေကွာခြားနေမလဲ။ ဖမ်းယူတဲ့အခါမှာရော လက်က ဘယ်လိုခံစားရမလဲ။

ဖြစ်ရပ်၂ ခုစလုံးမှာ ဘောလီဘောတွေရဲ့ အဟုန်ပမာဏက ထပ်တူညီနေပါတယ်။ အလျင်တစ်ဝက်နဲ့ ဒြပ်ထု၂ ဆဆိုတော့ အဟုန်ကိုတွက်ကြည့်ရင် ညီနေကြမှာပါ။ ဒါပေမဲ့ သူတို့မှာပါဝင်တဲ့ အရွေ့စွမ်းအင်ပမာဏကတော့ မတူညီကြပါဘူး။ 1/2 mv² ညီမျှခြင်းအရ အလျင်များတဲ့ကောင်က အရွေ့စွမ်းအင်သိသိသာသာ ပိုကြီးနေပါတယ်။ ဒီတော့ ရူပဗေဒနည်းအရ စဉ်းစားကြရပါမယ်။

Impulse-Momentum Theoremအရ ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ ဘော်လီဘောကို ဖမ်းယူတဲ့အခါ တူညီတဲ့ အားပမာဏ၊ တူညီတဲ့ Impulse ကို ခံစားရပါလိမ့်မယ်။ (J=p2-p1=Ft မဟုတ်လား။) ဒါပေမဲ့ သူတို့မှာ ပါဝင်လာတဲ့ အရွေ့စွမ်းအင်တွေအရ သူတို့အပေါ်ပြီးမြောက်တဲ့အလုပ်ပမာဏဟာ မတူညီနိုင်ပါဘူး။ အရွေ့စွမ်းအင်များတဲ့ဘော်လီဘောက ကျွန်တော်တို့အပေါ်ကို ပိုပြီးအလုပ်ပြီးမြောက်စေလိမ့်၊ ဖမ်းယူတဲ့အခါ အနောက်ဘက်ကို ပိုပြီးရွေ့သွားစေပါလိမ့်မယ်။ အရွေ့စွမ်းအင်နည်းတဲ့ဘော်လီဘောကတော့ များတဲ့ဘော်လီဘောလို တူညီတဲ့အားကိုသက်ရောက်တာဖြစ်ပေမဲ့ အလုပ်ပြီးမြောက်မှုကတော့ နည်းနေမှာဖြစ်ပြီး လူကို အနောက်ဘက်ဆီ နည်းနည်းလေးပဲ ရွေ့စေမှာပါ။ သူ့မှာအရွေ့စွမ်းအင်နည်းနည်းပဲရှိလို့ လူကို အလုပ်နည်းနည်းပဲပြီးမြောက်စေတာ သဘာဝပါပဲ။ ဆိုတော့ သီအိုရမ်အရ အဟုန်ဟာ Impulse သာဖြစ်ပြီး အရွေ့စွမ်းအင်ကတော့ အလုပ်ပြီးမြောက်မှုသာ ဖြစ်နေမယ်။ ဘောလီဘော၂ လုံးက အဟုန်တူလို့ Impulse တူ‌နေရင်တောင် ပါဝင်တဲ့အရွေ့စွမ်းအင်ပမာဏမတူညီတဲ့အတွက် အလုပ်ပြီးမြောက်မှုနှုန်း ကွဲပြားနေပါလိမ့်မယ်။

စာဖတ်သူအနေနဲ့ ဘော်လီဘော၂ လုံးထဲက တစ်လုံးကိုဖမ်းယူရမယ်ဆိုရင် ဒြပ်ထုကြီးပြီး နှေးတဲ့ကောင်ကို ဖမ်းယူမလား၊ ဒြပ်ထုသေးပြီး မြန်တဲ့ကောင်ကိုဖမ်းယူမလား စဉ်းစားကြည့်လို့ရပါတယ်။ ကျွန်တော်ကတော့ စွမ်းအင်နည်းရင်ထိခိုက်တာနည်းတာမလို့ ရူပဗေဒသမားပီပီ အလျင်နှေးနှေးဘော်လီဘောလုံးအကြီးကိုပဲ ရွေးချယ်ဖမ်းယူဖို့ စိတ်ကူးပါတယ်။

ဆက်စပ်ဆောင်းပါးတွေကို ကောမန့်မှာ ဝင်ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ ဝဘ်ဆိုက်ကတဆင့် ဖတ်ရင်တော့ ဘေးက ကွန်းတန့်အမျိုးအစားတွေကို နှိပ်ပြီး သက်ဆိုင်တဲ့ ဆက်စပ်ပိုစ့်တွေကို ဆက်ဖတ်နိုင်မှာပါ။

Fact Hub Myanmar page ကို ရီဗျူးဝင်ရေးပေးခဲ့ဖို့အတွက် တောင်းဆိုချင်ပါတယ်။

Telegram – t.me/facthub_mm မှာလည်းဝင်ဖတ်နိုင်ပါတယ်။

Written by – Julian Htet Aung

Edited by – Fact Hub Editor Team

©️ 𝟮𝟬𝟮𝟯-𝟮𝟬𝟮𝟰 | 𝗙𝗮𝗰𝘁 𝗛𝘂𝗯 𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

#Fact_Hub #Physics #Impulse_Mometum_Theorem #Part_3 #Impulse_Mometum_3_01

နယူတန်ရဲ့နာမည်ကျော် တတိယနိယာမအရ သက်ရောက်မှုတိုင်းမှာ ပမာဏတူညီတဲ့ တန်ပြန်သက်ရောက်မှုရှိတယ်၊ ဘောလုံးတစ်လုံးကို ခြေထောက်နဲ့ကန်လိုက်တဲ့အခါမှာ ဘောလုံးကလည်း ခြေထောက်ကို တူညီတဲ့အားနဲ့ ပြန်ကန်တယ်၊။ တစ်နည်း ဘောလုံးအပေါ်ကို အားသက်ရောက်တဲ့အခါမှာ ဘောလုံးကလည်း တူညီတဲ့အားကို ပြန်သက်ရောက်စေတယ်ပေါ့။ ဘောလုံးအပေါ်ကိုသက်ရောက်တဲ့အားက ဘောလုံးကိုရွေ့သွားစေသလို ဘောလုံးကပြန်သက်ရောက်တဲ့အားကလည်း ‌ခြေထောက်ကို အနည်းငယ်ထိခိုက်နာကျင်စေတယ်၊

ခြေထောက်ကို အနည်းငယ်ထိခိုက်နာကျင်စေတယ်၊ ဒါက နယူတန်တတိယနိယာမရဲ့ အရိုးရှင်းဆုံး နားလည်ပုံပဲ။ ကမ္ဘာနဲ့ လမင်းကြီးရဲ့ ဖြစ်ရပ်မှာဆိုရင် ကမ္ဘာဟာ လမင်းကြီးအပေါ်ကို ဒြပ်ဆွဲအားသက်ရောက်တယ်၊ နယူတန်တတိယနိယာမအရ လမင်းကြီးကလည်း ကမ္ဘာအပေါ်ကို တူညီတဲ့ တန်ပြန်ဒြပ်ဆွဲအားပြန်သက်ရောက်တယ်၊ ကမ္ဘာရဲ့ဒြပ်ဆွဲအားက လမင်းကြီးကိုစက်ဝိုင်းပုံလည်ပတ်စေသလို လမင်းကြီးရဲ့တန်ပြန်ဒြပ်ဆွဲအားက ကမ္ဘာကိုဒီရေအတက်အကျဖြစ်လာစေတယ်၊ ဒါသဘာဝပဲ။ ချိန်သီးကို ကြိုးနဲ့လွှဲယမ်းတဲ့ဖြစ်စဉ်မှာလည်း ဒီသဘာဝကို တွေ့နိုင်သေးတယ်၊

ဒါက နယူတန်တတိယနိယာမရဲ့ အရိုးရှင်းဆုံး နားလည်ပုံပဲ။

ကမ္ဘာနဲ့ လမင်းကြီးရဲ့ ဖြစ်ရပ်မှာဆိုရင် ကမ္ဘာဟာ လမင်းကြီးအပေါ်ကို ဒြပ်ဆွဲအားသက်ရောက်တယ်၊ နယူတန်တတိယနိယာမအရ လမင်းကြီးကလည်း ကမ္ဘာအပေါ်ကို တူညီတဲ့ တန်ပြန်ဒြပ်ဆွဲအား ပြန်သက်ရောက်တယ်၊ ကမ္ဘာရဲ့ဒြပ်ဆွဲအားက လမင်းကြီးကို စက်ဝိုင်းပုံလည်ပတ်စေသလို လမင်းကြီးရဲ့ တန်ပြန်ဒြပ်ဆွဲအားက ကမ္ဘာကို ဒီရေအတက်အကျ ဖြစ်လာစေတယ်၊ ဒါသဘာဝပဲ။ ချိန်သီးကို ကြိုးနဲ့လွှဲယမ်းတဲ့ဖြစ်စဉ်မှာလည်း ဒီသဘာဝကို တွေ့နိုင်သေးတယ်။

ကြိုးဟာ ချိန်သီးအပေါ်ကိုအားသက်ရောက်နေသလို ချိန်သီးကလည်း ကြိုးအပေါ်ကို တန်ပြန်အားသက်ရောက်နေတယ်၊ ကြိုးရဲ့သက်ရောက်အားက ချိန်သီးကို စက်ဝိုင်းပုံရွေ့စေသလို ချိန်သီးရဲ့တန်ပြန်သက်ရောက်အားကလဲ ကြိုးကိုတင်းလာစေတယ်။

ဒီဖြစ်ရပ် ၂ ခုစလုံးမှာ ဗဟိုခွာအားဆိုတာကို မမြင်ခဲ့ရဘူး။ ဒါဆိုရင် ဗဟိုခွာအားဆိုတာ ဘာဖြစ်မလဲ။ သီအိုရီနည်းအရ ဗဟိုခွာအားဆိုတာ တကယ်မရှိဘူး၊ သူဟာ အင်နားရှားသပ်သပ်ပဲ။ အရာဝတ္ထုတိုင်းဟာ နေမြဲအခြေအနေကို ဖက်တွယ်တတ်တဲ့သဘာဝရှိတယ်။

ရပ်နေတဲ့အရာဝတ္ထုဟာ ဆက်ပြီးရပ်လိုတယ်၊ ရွေ့နေတဲ့အရာဝတ္ထုဟာ ဆက်ပြီးရွေ့လိုတယ်။ အဲ့ဒီအရာဝတ္ထုတွေအပေါ်ကို ရုတ်တရတ် အားသက်ရောက်လိုက်တဲ့အခါမှာ အရာဝတ္ထုဟာ အဲ့ဒီအားကို ခုခံတော့တယ်၊ ဒါဟာအင်နားရှားကို ခံစားရခြင်းပဲ။ ရပ်ထားတဲ့ကားတစ်စီးဟာ ရုတ်တရတ်ထွက်သွားတဲ့အခါ ကားပေါ်ကလူတွေအနေနဲ့ နောက်ကိုယိုင်သွားလေ့ရှိတယ်၊ အဲ့ဒီရွေ့နေတဲ့ကားဟာ ရုတ်တရတ်ရပ်လိုက်တဲ့အခါ ကားပေါ်ကလူတွေအနေနဲ့ ခုနကဖြစ်ရပ်လို ယိုင်သွားကြပြန်တယ်၊ ဒီတစ်ခါတော့ အရှေ့ကိုဖြစ်မှာပေါ့။

အင်နားရှားအရ ရပ်နေတဲ့ကားပေါ်ကလူတွေဟာ ဆက်ပြီးရပ်လိုတဲ့အတွက် ကားကိုထွက်သွား‌စေတဲ့ အင်ဂျင်ရဲ့သက်ရောက်အားကို ခုခံတယ်၊ ဒါကြောင့် နောက်ကိုယိုင်သွားတယ်၊ ရွေ့နေတဲ့ကားပေါ်ကဖြစ်ရပ်ဟာလည်း ထိုနည်းလည်းကောင်းပဲ၊ လူတွေဟာဆက်ပြီးရွေ့လိုတဲ့အတွက် ကားကိုရပ်သွားစေတဲ့ ဘရိတ်ရဲ့ သက်ရောက်အားကို ခုခံတယ်၊ ဒါကြောင့် အရှေ့ကိုယိုင်သွားတာ၊ ဒီဖြစ်ရပ်တွေက ဗဟိုခွာအား အိုင်ဒီယာရဲ့ကျောျရိုးတွေပဲ။

စက်ဝိုင်းပုံအရွေ့တွေမှာ အရာဝတ္ထုတိုင်းဟာ ဗဟိုတည်အားရဲ့သက်ရောက်မှုကို ခံစားရတယ်၊

အင်နားရှားအရ အဲ့ဒီအားသက်ရောက်မှုမှာ ခုခံမှုတစ်ခုဖြစ်လာပြီး ဝတ္ထုကိုဗဟိုနဲ့ဝေးရာဆီ ရွေ့သွားတယ်လို့ ထင်ရစေတယ်၊ ကားရှေ့တိုးတဲ့အခါ လူတွေနောက်ကိုယိုင်သွားသလိုမျိုးပေါ့။ ဗဟိုတည်အားဟာ အမြဲတမ်းသက်ရောက်နေတဲ့အတွက် ခုခံမှုအင်နားရှားဟာလဲ အမြဲတမ်းဖြစ်နေရတယ်။ ဒါဟာ ဗဟိုခွာအားရဲ့အိုင်ဒီယာပဲ။ သူဟာ သက်ရောက်အား လုံးဝမဟုတ်ဘူး။ အင်နားရှားကြောင့်ဖြစ်ပေါ်တဲ့ အားလို့ထင်ရတဲ့အရာသာဖြစ်တယ်၊

ဒါပေမဲ့ သူ့ရဲ့သဘောတရားဟာ လက်တွေ့‌လောကရဲ့ ဖြစ်ရပ်တွေမှာ အတော်ကိုအသုံးဝင်တယ်၊ အားမဟုတ်ပေမဲ့ အားအဖြစ်ယူဆလိုက်တာက တွက်ချက်မှုတွေကို အရမ်းအဆင်ပြေသွားစေတယ်။ ဥပမာ – ကမ္ဘာရဲ့ လေစီးကြောင်းတိုက်ခတ်ပုံလမ်း‌ကြောင်းတွေဟာ ကမ္ဘာရဲ့ လည်ပတ်မှုကြောင့် ကွေးသွားတယ်၊ ဒီဖြစ်ရပ်ကို ကိုရိုးလစ်အားလို့ခေါ်တဲ့ ဗဟိုခွာအားသ‌‌ဘောတရားနဲ့ ရှင်းပြရာမှာ အတော်ကိုအဆင်ပြေတယ်။ ဒါကြောင့်လည်း အားမဟုတ်တဲ့ ဗဟိုခွာအားကို အားအဖြစ်ယူဆလိုက်ကြတာ။

ကောက်ချက်ချရမယ်ဆိုရင်တော့ ဗဟိုခွာအားဟာ ဗဟိုတည်အားကြောင့်ဖြစ်လာတဲ့ အင်နားရှားသက်သက်သာဖြစ်ပြီး သက်ရောက်အား လုံးဝမဟုတ်ဘူး။

ဗဟိုတည်အားသက်ရောက်မှုကြောင့်ဖြစ်တဲ့ တန်ပြန်သက်ရောက်မှုလဲမဟုတ်ပြန်ဘူး (Rotational Dynamics ကိုသင်ယူရတဲ့ ကျောင်းသားတော်တော်များများဟာ ဒီအားကို ဗဟိုတည်အားရဲ့တန်ပြန်အားလို့ မှားယွင်းယူဆကြတာများတယ်)။

Written by – Julian Htet Aung
Edited by – Fact Hub Editor Team

©️ 𝟮𝟬𝟮𝟯-𝟮𝟬𝟮𝟰 | 𝗙𝗮𝗰𝘁 𝗛𝘂𝗯 𝗠𝘆𝗮𝗻𝗺𝗮𝗿

#Fact_Hub #Physics #Article #Behind_of_Centrifugal_forces